Za one kojima nije mrsko citati textove duze od 10 redova, dostavljam vam sazetak presude Radoslavu Brdjaninu osudjenom za ratne zlocine od strane haskog tribunala za ratne zlocine za prostor bivse jugoslavije od 1. septembra 2004. godine. dio koji ovdje prenosim je cisto cinjenicni dio sazetka presude koju u punom tekstu mozete naci na
http://www.un.org/icty/bhs/frames/latest.htm
ovaj cinjenicni dio se odnosi na region bosanske krajine. u samom tekstu se moze izvuci dosta zakljucaka i historijskih fakata u vezi sa generalnim desavanjima na ovim prostorima, ne ulazeci u individualnu odgovrnost pojedinaca.
bilo bi mnogo bolje kada bi vecina nas argumente svojih stavova nalazila u tekstovima kao sto je ovaj, a ne stalnim prepucavanjem na vjersko-nacionalno-politickoj osnovi.
1. Strateški plan i njegovo provođenje
Smrt maršala Tita i raspad Saveza komunista u januaru 1990. doveli su do nastanka nacionalnih stranaka širem bivše Jugoslavije. Prvi višestranački izbori održani su u novembru 1990. u Bosni i Hercegovini (dalje u tekstu: BiH). Ogromnu većinu glasova zajednički su dobili SDA (Stranka demokratske akcije bosanskih Muslimana), HDZ (Hrvatska demokratska zajednica) i SDS (Srpska demokratska stranka).
Raspad Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije (dalje u tekstu: SFRJ), a posebno otcjepljenje Slovenije i Hrvatske, imali su značajan učinak na društveno-političku situaciju u BiH. Od kraja ljeta 1991., mnogi vojno sposobni muškarci bili su mobilizirani u vojsku za borbe u Hrvatskoj. Odazvao se veliki broj bosanskih Srba, ali bosanski Muslimani i bosanski Hrvati, uz podršku svojih čelnika, generalno to nisu učinili. To je dovelo do jačanja tenzija između nacionalnosti, a posebno na području Bosanske krajine, uz granicu sa Hrvatskom.
Ostale izvore za bojazni i strahove među stanovnicima Bosanske krajine predstavljali su prijeteće ponašanje vojnika koji su se vraćali sa bojnog polja u Hrvatskoj, te dotok velikog broja srpskih izbjeglica iz Hrvatske, s tim da je ovo potonje izazvalo ozbiljne stambene probleme. Nadalje, sukob u Sloveniji i Hrvatskoj imao je katastrofalan uticaj na ekonomiju BiH. Prekinut je protok roba između republika, a cijelu je SFRJ zahvatila hiper-inflacija.
U toj atmosferi napetosti, tri glavne nacionalne stranke, sa svojim zasebnim nacionalnim prioritetima i suprotstavljenim interesima, nisu uspjele da pomire svoje različite stavove i počele su se međusobno udaljavati. Najvažnije od svega je bilo njihovo neslaganje oko pitanja ustavnog statusa BiH. Dok su SDA i HDZ, nakon proglašenja nezavisnosti Slovenije i Hrvatske, zagovarale otcjepljivanje Socijalističke Republike Bosne i Hercegovine (dalje u tekstu: SRBiH) od SFRJ, SDS je odlučno zagovarao očuvanje Jugoslavije kao države kako bi se osiguralo da Srbi nastave živjeti zajedno u jednoj državi, a ne da postanu manjina u nezavisnoj bosanskoj državi.
Tokom druge polovine 1991. izgledalo je sve manje vjerojatno da će SRBiH ostati u SFRJ. Pretresno vijeće se uvjerilo van razumne sumnje da su tokom tog perioda rukovodstvo bosanskih Srba, uključujući Glavni odbor i druge visoke članove SDS-a, i predstavnici bosanskih Srba u oružanim snagama razvili plan za povezivanje područja u BiH naseljenih Srbima, ostvarivanje kontrole nad tim područjima i za stvaranje zasebne države bosanskih Srba, iz koje bi većina nesrba bila trajno odstranjena (dalje u tekstu: Strateški plan). Rukovodstvo bosanskih Srba je znalo da se taj Strateški plan može provesti samo uz pomoć primjene sile i straha.
Dana 19. decembra 1991., Glavni odbor SDS-a je objavio dokument naslovljen "Uputstvo o organizovanju i djelovanju organa srpskog naroda u Bosni i Hercegovini u vanrednim okolnostima" (dalje u tekstu: varijanta A i B Uputstava). To uputstvo predviđalo je provođenje specifičnih aktivnosti u svim opštinama u kojima žive Srbi i u osnovi je iscrtalo mapu za preuzimanje vlasti od strane bosanskih Srba u opštinama u kojima su oni činili većinsko stanovništvo (Varijanta A), kao i u onima u kojima su bili u manjini (Varijanta B).
Dana 9. januara 1992., novoformirana Skupština srpskog naroda u Bosni i Hercegovini (daje u tekstu: Skupština Srpske Republike BiH) proglasila je Srpsku Republiku Bosnu i Hercegovinu (dalje u tekstu: Srpska Republika BiH). Ona je bila sastavljena od takozvanih srpskih autonomnih regija i oblasti, među kojima je bila i Autonomna Regija Krajina (dalje u tekstu: ARK). Tokom 16. sjednice Skupštine Srpske Republike BiH, koja je održana 12. maja 1992., u vrijeme kada je oružani sukob već počeo, Radovan Karadžić je izrazio šest strateških ciljeva srpskog naroda Bosne i Hercegovine. Prvi i najsudbonosniji od tih ciljeva bio je "razdvajanje od druge dvije nacionalne zajednice, državno razdvajanje". U osnovi, ti su strateški ciljevi predstavljali plan za osvajanje i održavanje kontrole nad teritorijama, uspostavljanje države bosanskih Srba, odbranu definiranih granica i razdvajanje nacionalnih grupa u BiH pomoću prisilnog i trajnog odstranjivanja većine nesrpskog stanovništva sa teritorije proglašene države bosanskih Srba. General-potpukovnik Ratko Mladić, komandant novoformirane Vojske Srpske Republike Bosne i Hercegovine (dalje u tekstu: VRS) prihvatio je da VRS mora biti instrument za provođenje tih političkih strateških ciljeva i konkretno ih pretočio u operativne prioritete VRS-a.
Taj strateški plan provođen je korak po korak, tako da je Pretresno vijeće bilo u stanju da jasno razazna obrazac zločinačkog postupanja aktera koji su u tome sudjelovali u relevantnim opštinama.
Već prije izbijanja oružanog sukoba, SDS je počeo sa vođenjem propagandnog rata koji je imao katastrofalan učinak na ljude svih nacionalnosti, izazivanjem međusobnog straha i mržnje, a posebno huškanjem bosanskih Srba protiv drugih nacionalnosti. U kratkom periodu građani koji su prethodno mirno živjeli zajedno postali su neprijatelji, a mnogi od njih su – u predmetu pred nama uglavnom bosanski Srbi – postali ubice, pod uticajem medija koji su, u to vrijeme, već bili pod kontrolom rukovodstva bosanskih Srba. To korištenje propagande bilo je suštinski dio provođenja Strateškog plana i stvorilo je klimu u kojoj su ljudi bili spremni da tolerišu vršenje zločina i da vrše zločine.
Dalja mjera za provođenje Strateškog plana bila je otpuštanje bosanskih Muslimana i bosanskih Hrvata sa ključnih položaja u vojsci, policiji i iz drugih javnih ustanova i preduzeća. Taj je proces počeo već tokom rata u Hrvatskoj, kada je neodazivanje nesrba na mobilizaciju rezultiralo njihovim otpuštanjem s posla. U periodu relevantnom za Optužnicu to je eskaliralo dovodeći do otpuštanja gotovo svih bosanskih Muslimana i bosanskih Hrvata sa njihovih položaja i ostavljajući te ljude bez izvora zarade.
Pored toga, vlasti bosanskih Srba na organiziran su način vršile neprimjeren pritisak na bosanske Muslimane i bosanske Hrvate kako bi ih primorali da napuste to područje. Nesrbima nije bila ukazivana jednaka pažnja ni zdravstvena njega u bolnicama kao bosanskim Srbima. Njihova sloboda kretanja je bila ozbiljno ograničena uvođenjem kontrolnih punktova i policijskog sata, za razliku od slobode kretanja koju su uživali bosanski Srbi. Povrh toga, nisu bili zaštićeni od zlostavljanja i maltretiranja od naoružanih pojedinaca, bosanskih Srba. Bosanski Muslimani i bosanski Hrvati su bili izloženi ugnjetavanju i pritisku u tolikoj mjeri da im je postalo nepodnošljivo da žive u Bosanskoj krajini.
Krajem 1991. i početkom 1992., sve tri nacionalne stranke su počele da se naoružavaju. Dokazi pokazuju da je SDS primio značajnu pomoć od vojske koja je sistematski opremala lakim naoružanjem lokalne odbore SDS-a u opštinama Bosanske krajine koje su svojatali bosanski Srbi, kao i srpske paravojne grupe. Raspodjelu oružja bosanskim Srbima civilima vršile su mjesne zajednice, a pod nadzorom SDS-a, uz podršku vojske i lokalne policije. Ta raspodjela se vršila bez vođenja brige o tome kome se to oružje dijeli i za koju bi svrhu moglo biti korišteno. Bosanski Muslimani i bosanski Hrvati su se takođe pripremali za rat i shodno tome se naoružavali. Međutim, oni u svojim nastojanjima da nabave i raspodjele oružje nisu bili ni blizu tako uspješni kao bosanski Srbi, kako po količini tako ni po kvalitetu nabavljenog oružja.
Dok su se odvijale operacije naoružavanja, putem medija su izdavani javni proglasi da se oružje u nezakonitom posjedu mora u određenom roku vratiti u štabove Teritorijalne odbrane (dalje u tekstu: TO) ili lokalnoj policiji. Iako su neki od tih proglasa bili formulisani na neutralan način, pozivajući sve paravojne grupe i pojedince svih nacionalnosti da vrate oružje u nelegalnom posjedu, u praksi su to provodile policija i vojska pod srpskom kontrolom na način u čijem sklopu su bili diskriminirani samo nesrbi. U praksi, nesrbima je oduzimano i oružje u legalnom posjedu. To selektivno razoružavanje nesrba dovelo je do neravnoteže u naoružanosti, koja ih je učinila potpuno ranjivima i onemogućila im da organiziraju bilo kakav djelotvoran otpor, pa čak i da se brane.
Sa proljećem 1992. u BiH je već postojao niz srpskih paravojnih grupa formiranih u BiH ili pridošlih iz Srbije. Neke od tih paravojnih grupa je obučila i opremila vojska i one su bile blisko povezani sa njom ili sa SDS-om. Ti neredovni vojnici stvorili su atmosferu straha vršenjem zločina nad bosanskim Muslimanima i bosanskim Hrvatima, uključujući silovanja, ubistva, pljačku i razaranje njihove imovine. Bavili su se ratnim profiterstvom i pljačkom. Srpske paravojne grupe su sudjelovale i u borbenim dejstvima 1. krajiškog korpusa VRS-a po cijelom teritoriju ARK-a, a od sredine juna 1992. nadalje formalno su uključene u strukturu VRS-a i stavljeni pod njenu komandu. Pretresno vijeće se uvjerilo da su se i vojska i SDS koristili paravojnim grupama kao operativnim oruđem koje je doprinosilo provođenju Strateškog plana.
Kada je oružani sukob u BiH izbio u aprilu 1992, došlo je do eskalacije razmjera zločina koji su vršeni nad nesrpskim civilnim stanovništvom Bosanske krajine. Ti su se zločini ostvarivali kroz blisku saradnju policije bosanskih Srba, vojske i srpskih paravojnih grupa. Taj jasno prepoznatljiv obrazac zločinačkih aktivnosti dozvoljava samo jedan razuman zaključak, naime, da su ti zločini počinjeni sa ciljem provođenja Strateškog plana rukovodstva bosanskih Srba da preuzmu kontrolu nad teritorijom koju su svojatali za srpsku državu u BiH i da trajno odstrane većinu nesrba sa te teritorije.
Snage bosanskih Srba napadale su nesrpske gradove, sela i naselja u svih 13 opština relevantnih za Optužnicu. Ti su napadi uglavnom počinjali nakon isteka roka za predaju oružja od strane nesrba. Ponekad bi neki incident koji bi izazvali nesrbi poslužio kao izlika. Napadi su započinjali intenzivnom artiljerijskom paljbom iz teškog vojnog naoružanja. Cilj su bila muslimanska sela i naselja, a artiljerijska paljba je otvarana bez razlike na zgrade i ustanove namijenjene religiji, što je rezultiralo velikim razaranjima i brojnim civilnim žrtvama. Mnogi od preživjelih su bježali i pronalazili sklonište u okolnim područjima. Nakon artiljerijske paljbe u sela su ulazili naoružani vojnici koji su pljačkali i palili kuće i istjerivali ili ubijali neke od mještana koji su ostali. U nekim slučajevima su silovali žene.
Sve u svemu, bosanski Muslimani i bosanski Hrvati, stanovnici napadnutih gradova, sela i naselja nisu mogli organizovati bilo kakav djelotvoran otpor tim oružanim napadima. Nisu bili adekvatno organizovani niti su imali dovoljno oružja kojim bi se mogli suprotstaviti napadačima budući da su bili razoružani.
Tokom proljeća i ljeta 1992. snage bosanskih Srba su širom ARK-a vršile ubistva masovnih razmjera. Iako presuda pruža potpuniju sliku, ja ću sada spomenuti samo tri primjera.
Dana 31. maja 1992, vojnici bosanski Srbi su ušli u muslimanski zaselak Begiće u opštini Sanski Most i okupili njegove stanovnike. Muškarce su odvojili od žena i djece. Između 20 i 30 muškaraca je odvedeno prema mostu u Vrhpolju, gdje su trebali biti ukrcani u autobuse. Jadranko Palija je na putu do mosta ubio četvoricu bosanskih Muslimana. Ostalim muškarcima je po dolasku naređeno da svuku odjeću i da se postroje. Prisutno je bilo mnogo vojnika, bosanskih Srba, u raznim uniformama. Jedan od njih je rekao da 70 bosanskih Muslimana mora da bude ubijeno u znak odmazde za smrt sedam vojnika, bosanskih Srba, na tom području. Tada je bosanskim Muslimanima naređeno da jedan po jedan skaču s mosta u rijeku Sanu. Kada bi se našli u vodi, vojnici su na njih otvarali vatru. Rajif Begić je preživio nakon što je ispod površine preplivao oko 100 metara nizvodno. Sa mjesta na kojem se skrivao mogao je posmatrati pogubljenja na mostu. Pretresno vijeće je zaključilo da je u tom događaju ukupno ubijeno najmanje 28 osoba.
Dana 1. juna 1992. otprilike stotinu stanovnika raznih zaselaka u opštini Ključ zatvoreno je u staroj osnovnoj školi u Velagićima. Bili su prisutni i policajci i vojnici bosanski Srbi. Nedugo prije ponoći, ljudi su izvedeni iz škole i naređeno im je da se postroje pred zgradom. Zatim su dvojica vojnika, bosanski Srbi, naoružani automatskim puškama na njih otvorili vatru. Ti vojnici su nastavili pucati sve dok svi nisu popadali. Nakon toga su pucali na one koji su im još izgledali živi. Masakr je preživjela jedna osoba. Pretresno vijeće se uvjerilo da je u tom događaju poginulo najmanje 77 civila.
Dana 21. avgusta 1992. iz logora Trnopolje su krenula četiri autobusa u kojima su bili samo muškarci. Na raskršću blizu Kozarca, tim autobusima iz Trnopolja pridružili su se drugi autobusi puni zatvorenika koji su stigli iz Tukova. U pratnji tog konvoja bili su pripadnici specijalne policijske jedinice SJB Prijedor. Prema kasnim poslijepodnevnim satima, prije dolaska na liniju razdvajanja između teritorija pod kontrolom bosanskih Srba i bosanskih Muslimana, nedaleko poslije Skender-Vakufa, u blizini Vlašića, zaustavila su se dva autobusa u svakom od kojih je bilo oko stotinu osoba. S jedne strane ceste bio je duboki klanac, s druge visoka kamena litica. To je mjesto poznato kao Korićanske stijene. Muškarci iz autobusa su u koloni sprovedeni do ruba provalije i naređeno im je da kleknu licem prema litici. Policajac koji je tu bio glavni rekao je: "Ovdje ćemo da razmijenimo mrtve za mrtve i žive za žive". Prije nego što su pogubljeni, žrtve su plakale i molile da budu pošteđene. Onda je počelo pucanje. Mrtva tijela su padala u provaliju ili su gurana preko ruba, ponekad su ih gurali drugi bosanski Muslimani prije nego što su bili smaknuti. U klanac su bacane bombe kako bi se osiguralo da niko neće preživjeti. Cijela ta operacija nije trajala više od pola sata. Pretresno vijeće je uvjereno da je toga dana na Korićanskim stijenama ubijeno najmanje 200 muškaraca.
U proljeće 1992., na cijeloj teritoriji Bosanske krajine osnivani su logori i drugi zatočenički objekti, u vojnim kasarnama i bazama, tvornicama, školama, sportskim objektima, policijskim stanicama i drugim javnim zgradama. Ti su logori i zatočenički objekti bili osnivani i nadzirani od strane vojske, policije i civilnih vlasti bosanskih Srba. Nesrbi civili masovno su hapšeni i zatvarani u tim logorima i zatočeničkim objektima. Na primjer, u opštini Prijedor, nakon oružanih napada na nesrpska sela od strane oružanih snaga bosanskih Srba, žene i djeca su odvojeni od muškaraca, a zatim su svi ukrcani u autobuse i odvedeni u Trnopolje, Omarsku ili Keraterm. Iako su prvi hapšeni istaknuti članovi SDA i HDZ-a, dominantna većina hapšenih su bili obični civili uhapšeni isključivo zbog njihove nacionalnosti. Uslovi u logorima i nekim zatočeničkim objektima su bili posebno teški. Zatočenici su isljeđivani, mučeni, prebijani i podvrgavani nehumanim i ponižavajućim životnim uslovima. Žene su silovane, a do ubistava je dolazilo redovno. Tragični klimaks ubijanja u tim logorima dostignut je sa masakrom u "sobi 3" logora Keraterm, koji su izvršili pripadnici Vojske bosanskih Srba, a u kojem je života lišeno najmanje 190 bosanskih Muslimana sa područja Brda u opštini Prijedor.
Još prije izbijanja oružanog sukoba u BiH bosanski Muslimani i bosanski Hrvati koji su živjeli u Bosanskoj krajini osjećali su sve veću nesigurnost i počeli su konvojima napuštati regiju. Kako su se događaji u Bosanskoj krajini razvijali od proljeća 1992. nadalje, vlasti bosanskih Srba preduzimale su aktivne represivne mjere i protjerivanja bosanskih Muslimana i bosanskih Hrvata u cijeloj regiji. Vlasti bosanskih Srba organizirale su konvoje autobusa i vozova kojima su desetine hiljada muškaraca, žena i djece odvoženi s teritorije koju su svojatali bosanski Srbi i to bilo na teritorije pod kontrolom bosanskih Muslimana u BiH bilo u Hrvatsku. Dana 12. juna 1992. u Banjoj Luci je osnovana Agencija za preseljavanje stanovništva i razmjenu materijalnih dobara koja je pomagala prilikom provođenja politike ‘etničkog čišćenja’. Nesrpsko stanovništvo često je tražilo da ode i zahtijevalo je konvoje koje su potom vlasti bosanskih Srba organizirale. Međutim, oni nisu odlazili slobodnom voljom, nego su na to bili prisiljeni zbog nametnutih im uslova. Osim toga, u mnogo slučajeva vlasti bosanskih Srba su ih prisiljavale da potpišu dokumente u kojima je stajalo da se u korist Srpske Republike BiH odriču prava na svu imovinu koju su ostavljali. Pretresno vijeće prihvata da su se tom mjerom željeli odvratiti bosanski Muslimani i bosanski Hrvati koji su napuštali to područje od toga da i pomisle da se na njega kasnije vrate. Istovremeno, na očišćena područja u sjevernoj Bosni sa kojih su otišli bosanski Muslimani i bosanski Hrvati i koja nisu bila razarana, naseljavane su srpske izbjeglice koje su stizale iz Hrvatske.
Pretresno vijeće prihvata van razumne sumnje da su zločini počinjeni u Bosanskoj krajini od aprila 1992. do kraja decembra 1992. uslijedili kao direktna posljedica sveobuhvatnog Strateškog plana. Etničko čišćenje nije bilo tek nusproizvod kažnjivih aktivnosti, nego njihov pravi cilj. Nesrpskom stanovništvu Bosanske krajine nametani su životni uslovi, a vojne operacije protiv gradova i sela koji nisu predstavljali vojne ciljeve preduzimane su s isključivom namjerom da se ljudi otjeraju. U augustu 1992. objektivnim promatračima na terenu bilo je potpuno jasno dosljedno provođenje takve diskriminatorske politike. Iz dokaza je vidljiva dosljedna, koherentna i kažnjiva strategija čišćenja Bosanske krajine od etničkih grupa koje nisu bile bosanski Srbi, koju su provodile SDS i snage bosanskih Srba.
Tokom provođenja te politike efektivnu kontrolu nad vojskom bosanskih Srba, policijom i civilnim strukturama vršili su naizmjence politički lideri iz vrhovne komande bosanskih Srba i drugih vladinih struktura Srpske Republike BiH. Bilo je nemoguće provoditi sistematsku politiku takvih razmjera na osnovu tek spontane akcije ili kažnjivih aktivnosti izoliranih radikalnih grupa. Osim toga, konkretni metodi korišteni za provođenje Strateškog plana kontrolirani su i koordinirani na nivou koji je bio iznad razine pojedinih opština, iako su se neke od opština isticale time da su same preduzimale određene inicijative.
2. Vlast na regionalnom nivou
Već početkom 1991. SDS se upustio u program regionalizacije, čiji je krajnji cilj bio provođenje Strateškog plana. Dana 7. aprila 1991. Regionalni odbor SDS-a odlučio je osnovati Zajednicu opština Bosanske krajine (ZOBK). Dana 16. septembra 1991. Skupština ZOBK-a pretvorila se u Autonomnu Regiju Krajina (ARK). Optuženi je postao njen prvi potpredsjednik. Iako je teško precizno utvrditi koje su opštine pripadale ARK-u u bilo kojem trenutku, Pretresno vijeće prihvata da su svih trinaest opština navedenih u Optužnici pripadale ARK-u tokom razdoblja relevantnog za ovaj predmet.
Usprkos članovima 4 i 5 Statuta ARK-a, u kojima se sugerira da je riječ o multietničkoj organizaciji, ARK je u biti bio čisto srpska institucija. ARK je imao ovlaštenja političke prirode koja su pripadala opštinama, uključujući i ovlaštenja na području odbrane. Pretresno vijeće prihvata da je srpsko vodstvo uspostavilo ARK kao posrednu razinu vlasti za koordinaciju provođenja Strateškog plana od strane opština u toj regiji.
Dana 5. maja 1992. Izvršno vijeće ARK-a izdalo je odluku o osnivanju Kriznog štaba ARK-a i imenovalo optuženog za njegovog predsjednika. Pretresno vijeće prihvata da je, kao i u slučaju opštinskih kriznih štabova na njihovim područjima nadležnosti, Krizni štab ARK-a osnovan prvenstveno da bi se osigurala saradnja između političkih vlasti, vojske i policije na regionalnom nivou, a u cilju koordinacije provođenja Strateškog plana od strane različitih organa vlasti.
Među 15 članova užeg sastava Kriznog štaba ARK-a bili su političke i vojne vođe ARK-a, kao i osobe koje su u ARK-u držale ključne javne pozicije, te pojedinci povezani s paravojnim organizacijama. Osim tog užeg članstva, na sastancima Kriznog štaba ARK-a sudjelovali su jednom sedmično i predsjednici kriznih štabova drugih opština ili njihovi predstavnici. Sastav Kriznog štaba ARK-a ne samo da je ojačavao njegova ovlaštenja i uticaj nad raznim tijelima u njemu zastupljenim, nego je i osiguravao da u očima javnosti Krizni štab ARK-a bude doživljen kao tijelo s takvim ovlaštenjima i uticajem.
Štaviše, Krizni štab ARK-a je od 5. maja 1992. do 17. jula 1992., kad je prestao funkcionirati, preuzeo na sebe sva ovlaštenja i funkcije Skupštine ARK-a i djelovao kao posredna razina vlasti između vlasti Srpske Republike BiH i opština. Krizni štab ARK-a bio je najviši organ civilne vlasti u ARK-u i raspolagao je de facto ovlaštenjima nad opštinama i policijom, a imao je i velik uticaj na vojsku i srpske paravojne grupe. O razmjeru i ograničenjima ovlaštenja Kriznog štaba ARK-a raspravlja se s više pojedinosti u presudi Pretresnog vijeća.
Pretresno vijeće prihvata van razumne sumnje da optuženi ne samo da je formalno predstavljao Krizni štab ARK-a kao njegov predsjednik, nego je u stvari bio u samom središtu Kriznog štaba ARK-a kao njegova ključna figura. On je bio pokretačka snaga iza svih velikih odluka koje je Krizni štab donosio, zbog čega je Pretresno vijeće došlo do zaključka da se odluke Kriznog štaba ARK-a mogu pripisati optuženom.
Opštine, policija i u određenoj mjeri vojska sistematski su provodile odluke Kriznog štaba ARK-a na tri ključna područja, a to su: a) otpuštanja nesrpske profesionalne radne snage; b) razoružavanje paravojnih jedinica i pojedinaca koji su nelegalno posjedovali oružje, što se selektivno provodilo protiv nesrba; i c) raseljavanje nesrpskog stanovništva. Po mišljenju Pretresnog vijeća, ta područja bila su od ključne i vitalne važnosti za uspjeh opšteg plana ‘etničkog čišćenja’ i u znatnoj su mjeri doprinijela provođenju Strateškog plana.
HISTORIJA PISANA PEROM HAŠKOG TRIBUNALA
-
Muatez
- Posts: 108
- Joined: 09/03/2006 20:32
#3
Tokom druge polovine 1991. izgledalo je sve manje vjerojatno da će SRBiH ostati u SFRJ. Pretresno vijeće se uvjerilo van razumne sumnje da su tokom tog perioda rukovodstvo bosanskih Srba, uključujući Glavni odbor i druge visoke članove SDS-a, i predstavnici bosanskih Srba u oružanim snagama razvili plan za povezivanje područja u BiH naseljenih Srbima, ostvarivanje kontrole nad tim područjima i za stvaranje zasebne države bosanskih Srba, iz koje bi većina nesrba bila trajno odstranjena (dalje u tekstu: Strateški plan). Rukovodstvo bosanskih Srba je znalo da se taj Strateški plan može provesti samo uz pomoć primjene sile i straha.
Evo kako su primjenjivani "recepti" iz Hrvatske a kasnije u Bosni.
Milosevic je propagandom,provokacijama i raznim intrigama u kratkom vremenskom periodu radikalizovao krajiske srbe i u velikoj mjeri stvorio vjestacki sukob.Strucnjak za balkan,Noel Malcom,rekao je da je milosevic za radikalizaciju koristio tri metode.Ove metode su vazne jer ce iste sa malim promjenama biti primjenjene u Bosni.Prva metoda za radikalizaciju stanovnistva:Mediji i marionete beograda,mjesni srpski politicari bi prvo vrsili "bombardovanje dezinformacijama",unijeli bi veliki strah.Svaki pokret HV-a bi krajiskim srbima bio predstavljen kao "ustaska priprema za pokolj".
Druga metoda koristena za stvaranje sukoba bila je tradicionalna milicijska taktika.Grupa vojnika HV-a bi prolazila pored srpskog sela i iz sela bi od agenta provokatora bila otvorena paljba na grupu.Vojnici bi poslije dosli sa pojacanjem u selo da pronadzu one koji su pucali na njih.U medzu vremenu provokator obavjestava selo tako sto kaze "Dolazi vojska da vas pobije".Seosko stanovnistvo sa oruzjem ceka vojsku.Vojska dolazi i provokator ponovo zapuca i tako se sukob rasplamsava.Francuski branioci i Vietkong gerila su cesto upotrbljavali ovu taktiku.Jednom su otvorili vatru na autobus pun hrvatske policije,a poslije su seljacima rekli da je policija dosla napasti selo i tako izvrsili podjelu oruzja.
Treci metod je jos jednostavniji.Stvoriti vjestacki sukob i pozivati federalnu armiju radi osiguranja mira.Ali bez sumnje posao armije nije bio da smiri sukobe vec naprotiv da stvori dobru poziciju za osvajanja teritorije.
To je bila uspjesna proba u krajini a kasnije ce "prava" proba biti primjenjena u vecem obliku na teritoriju Bosne i Hercegovine.
Evo kako su primjenjivani "recepti" iz Hrvatske a kasnije u Bosni.
Milosevic je propagandom,provokacijama i raznim intrigama u kratkom vremenskom periodu radikalizovao krajiske srbe i u velikoj mjeri stvorio vjestacki sukob.Strucnjak za balkan,Noel Malcom,rekao je da je milosevic za radikalizaciju koristio tri metode.Ove metode su vazne jer ce iste sa malim promjenama biti primjenjene u Bosni.Prva metoda za radikalizaciju stanovnistva:Mediji i marionete beograda,mjesni srpski politicari bi prvo vrsili "bombardovanje dezinformacijama",unijeli bi veliki strah.Svaki pokret HV-a bi krajiskim srbima bio predstavljen kao "ustaska priprema za pokolj".
Druga metoda koristena za stvaranje sukoba bila je tradicionalna milicijska taktika.Grupa vojnika HV-a bi prolazila pored srpskog sela i iz sela bi od agenta provokatora bila otvorena paljba na grupu.Vojnici bi poslije dosli sa pojacanjem u selo da pronadzu one koji su pucali na njih.U medzu vremenu provokator obavjestava selo tako sto kaze "Dolazi vojska da vas pobije".Seosko stanovnistvo sa oruzjem ceka vojsku.Vojska dolazi i provokator ponovo zapuca i tako se sukob rasplamsava.Francuski branioci i Vietkong gerila su cesto upotrbljavali ovu taktiku.Jednom su otvorili vatru na autobus pun hrvatske policije,a poslije su seljacima rekli da je policija dosla napasti selo i tako izvrsili podjelu oruzja.
Treci metod je jos jednostavniji.Stvoriti vjestacki sukob i pozivati federalnu armiju radi osiguranja mira.Ali bez sumnje posao armije nije bio da smiri sukobe vec naprotiv da stvori dobru poziciju za osvajanja teritorije.
To je bila uspjesna proba u krajini a kasnije ce "prava" proba biti primjenjena u vecem obliku na teritoriju Bosne i Hercegovine.
prokleti gadovi-
nokia6170
- Posts: 4361
- Joined: 13/04/2005 00:08
#6
historija ce se i pisati iz presuda, samo sto mnogi toga jos uvijek nisu svjesni...po zavrsetku procesa u hagu i pred sudom bosne i hercegovine u vezi sa desavanjima u periodu 92-95, te okoncanjem postupka pred medjunarodnim sudom pravde u vezi sa postupkom bih protiv scg....radi se o tome da se u tim presudama haskog tribunala utvrdjuje krivicna odgovornost pojedinaca, ali u biti, uvodni dijelovi presuda se mogu koristiti kao historijsko polaziste kao opsteprihvaceno od strane medjunarodnog suda.
kada budem imao vremena pokusacu sumirati odredjene cinjenice iz presuda u pogledu karaktera rata u bosni i hercegovini, odnosno da je sam haski tribunal u pojedinim svojim presudama desavanja okarakterisao kao "ratni sukobi medjunarodnog karaktera".
vrijeme je da pocnemo argumentovano citirati medjunarodne autoritete u pogledu odredjenih stavova, umjesto stalnog supljeg prepucavanja.
pozdrav.
p.s. ovih dana cu otvoriti temu da vam pokazem kako mozete u bosni i hercegovini izvrsiti trostruko ubistvo 2002. godine i biti nagradjeni za to djelo sa 20 000KM od strane drzave bosne i hercegovine, odnosno njenih poreznih obveznika....medju kojima su i clanovi porodice ubijenih. Obrazlozenje je vrlo jednostavno...neznanje i nesposobnost predstavnika bosne i hercegovine (pravobranilastva bosne i hercegovine) pred evropskim sudom za ljudska prava u strazburu.
kada budem imao vremena pokusacu sumirati odredjene cinjenice iz presuda u pogledu karaktera rata u bosni i hercegovini, odnosno da je sam haski tribunal u pojedinim svojim presudama desavanja okarakterisao kao "ratni sukobi medjunarodnog karaktera".
vrijeme je da pocnemo argumentovano citirati medjunarodne autoritete u pogledu odredjenih stavova, umjesto stalnog supljeg prepucavanja.
pozdrav.
p.s. ovih dana cu otvoriti temu da vam pokazem kako mozete u bosni i hercegovini izvrsiti trostruko ubistvo 2002. godine i biti nagradjeni za to djelo sa 20 000KM od strane drzave bosne i hercegovine, odnosno njenih poreznih obveznika....medju kojima su i clanovi porodice ubijenih. Obrazlozenje je vrlo jednostavno...neznanje i nesposobnost predstavnika bosne i hercegovine (pravobranilastva bosne i hercegovine) pred evropskim sudom za ljudska prava u strazburu.