17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

(H)istorija/povijest Bosne i Hercegovine, regiona, itd...
Post Reply
User avatar
Bosanac sa dna kace
Posts: 8632
Joined: 27/06/2005 20:21
Location: ponutrače

17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by Bosanac sa dna kace » 17/05/2011 02:08

17.05.1992 godine cetnici su zapalili Orjentalni Institut u Sarajevu, spaljena je zbirka djela neprocjenjive vrijednosti.
Ovakvim barbarskim cinom slabo se moze ko pohvalit. Prema svjedocnjima ocevidaca Institut je gadjan zapaljivim granatama koje ne cine veliku materijalnu stetu vec prouzrokuju pozar.
Interesantno je da o ovom zlodjelu slabo ko govori u medijima!? :-? Novinari stidite se toga!!!!
Niko nije pozvan na odgovornost!
Sa srpske strane, od strane bilo koga ni rijeci o ovome! :-?

Početak 1992. godine Orijentalni institut je dočekao kao respektabilna naučnoistraživačka institucija čiji su rezultati rada bili visoko cijenjeni u naučnim krugovima iz oblasti orijentalistike kako u zemlji tako i u inostranstvu. Unutrašnja organizacija rada u Institutu bila je vezana za tematiku istraživačkog rada, pa je u Institutu postojalo Filološko odjeljenje u kome su se proučavali arapski, turski i perzijski jezik i književnost, kao i naša kulturna baština nastala na tim jezicima, te Istorijsko odjeljenje za obradu bogate arhivske građe iz osmanskog perioda, prvenstveno za područje Bosne i Hercegovine, a onda i šire, za područje prostora bivše Jugoslavije. Cjelokupna rukopisna, arhivska i bibliotečka građa za ova istraživanja čuvala se u Odjeljenju za dokumentaciju koje je u svom sastavu imalo tri fonda: Rukopisnu zbirku, Arhiv i Biblioteku.

Rukopisna zbirka sa 5263 kodeksa manuskripata na arapskom, turskom i perzijskom jeziku bila je po svom bogatstvu, odmah iza Gazi Husrev-begove biblioteke, jedna od najbogatijih rukopisnih zbirki na Balkanu. U njenom fondu bile su zastupljene sve naučne i teološke discipline: od rukopisa Kur'ana, nauke o Kur'anu i hadisa, preko teoloških rasprava, prava i obredoslovlja, te molitvi - dova, zatim djela iz sufizma i islamske filozofije, enciklopedija, svih podrucja prirodno-matematskih nauka, zatim okultizma, pa historije, geografije, politike, do prepisa gramatickih i leksikografskih djela za potrebe školovanja učenika nižih i viših škola. S druge strane, tu su bila cuvana djela iz oblasti lijepe književnosti, od divana perzijskih klasika, osmanskih pjesnika i nekoliko domacih pjesnika do pojedinacnih pjesama ili samo stihova, proznih djela, poslovica i drugog književnog sadržaja, te rukopisa iz područja epistolografije i, na kraju, medžmua kao zbornika raznovrsnog sadržaja.

Sva ova djela, nastajala širom svijeta od početka 11. do početka 20. stoljeća i sačuvana tokom mnogih svjetskih ratova i različitih pohara, nestala su u jednom danu, spaljena plamenom mržnje prema ovoj riznici neprocjenjivog i neponovljivog stvaralaštva. Razmjere ovog gubitka za civilizaciju ne samo na prostorima Bosne i Hercegovine nego i cijelog svijeta nikad neće moći biti u potpunosti iskazane, jer su zajedno sa rukopisima u plamenu nestali i kataloški listići i inventarne knjige sa popisom rukopisa. Jedino svjedočanstvo o pojedinim rukopisima ostali su naučni i stručni radovi nastali na osnovu tih rukopisa i objavljeni katalozi rukopisa iz pojedinih oblasti, dok su oni koji su bili pripremljeni, ali nisu bili štampani zbog nedostatka sredstava, također nestali u plamenu.

Arhiv Orijentalnog instituta čuvao je historijsku građu nastalu tokom višestoljetne osmanske vladavine na ovim prostorima. Originalna građa ovog Arhiva bila je podijeljena u četiri zbirke koje su se zasebno vodile u evidenciji Arhiva.

Zbirku Manuscripta turcica činilo je 7156 dokumenata iz perioda od 16. do 19. stoljeća - fermana, berata, bujuruldija bosanskih valija, sudskih rješenja, izvoda iz sumarnih deftera, raznih izvještaja, finansijskih isprava i drugih dokumenata na osnovu kojih je bilo moguće izučavati mnoga pitanja iz raznih oblasti. Svi ovi dokumenti predstavljali su prvorazredne originalne izvore koji su bili korišteni u radovima domaćih i stranih historičara, prije svega onih koji su se bavili istraživanjem historije Bosne i Hercegovine. Ovdje je potrebno apostrofirati podatak da su neki fermani i berati, osim nesumnjive historijske vrijednosti, imali i izvanrednu umjetničku vrijednost jer su najčešće pisani sa umjetnickim pretenzijama i u višebojnoj izradi teksta ove vrste dokumenata, a posebno tugre kao obaveznog elementa berata - sultanske diplome. Od ostalih podataka o ovoj zbirci u najkraćem se mogu spomenuti samo mnogobrojni originalni dokumenti o izgradnji i opravci puteva, tvrdava i drugih gradevina, dokumenti o rudarstvu, o porezima, o bunama i ustancima, ali i dokumenti o napadima hajduka i gusara, o odnosima Osmanskog carstva sa drugim državama i povjerljivim izvještajima špijuna o prilikama u tim zemljama, o zajedništvu i saradnji svih vjerskih grupa u Bosni i Hercegovini, te dokumenti o štampi sa primjercima pojedinih novina iz 19. stoljeća, kao i o zabrani rasturanja nekih novina itd.

Zbirku sidžila, odnosno protokola mjesnih sudova, kao prvorazrednih izvora za proučavanje lokalne historije pojedinih krajeva i mjesta, sačinjavalo je 66 sidžila ili njihovih fragmenata iz perioda od 17. do 19. stoljeća, među kojima je bilo 17 sidžila travničkih kadija, 10 sidžila ljubinjskih kadija, 9 sidžila mostarskih kadija, 8 sidžila blagajskih kadija, 4 sidžila fojničkih kadija, 3 sidžila zeničkih naiba, po 2 sidžila trebinjskih i duvanjskih kadija, te po jedan sidžil jajačkog, tešanjskog, gračaničkog, prozorskog, prusačkog, skopskog, bijeljinskog i ljubuškog kadije, te prijedorskog naiba, kao i fragmenti sidžila sarajevskog kadije iz 1775. i 1776. godine i fragmenti sidžila visočkog kadije iz druge polovine 18. stoljeca.

Najveći fond Arhiva predstavljao je Vilajetski arhiv sa oko 200.000 dokumenata, a sadržavao je gradu iz posljednjih trideset godina osmanske uprave u Bosni i Hercegovini. U ovom fondu čuvali su se spisi koje je Vilajetska uprava primala od centralne vlade u Istanbulu, kao i spisi koje je ova uprava slala manjim administrativnim jedinicama ili primala od njih. Na osnovu sadržaja ove građe bilo je moguće vršiti istraživanja o mnogim pitanjima iz historije Bosne i Hercegovine u drugoj polovini 19. stoljeća, kao što su: administrativna organizacija i sistem vođenja spisa, političke prilike i sukobi sa susjednim zemljama, unutarnji neredi, izmjene u poreskom sistemu, uspostavljanje poštanskih i telegrafskih linija, izgradnja željezničkih pruga, razvoj školstva, zdravstvene prilike, stočarstvo i šumarstvo kao značajne privredne grane tog perioda, te još mnogo drugih tema.
U popisu originalne grade potrebno je još navesti zbirku tapija - dokumenata o posjedovanju zemljišta na području svih kadiluka u Bosni i Hercegovini u drugoj polovini 19. stoljeća, sa naznačenim imenom vlasnika, vrstom zemljišta i površinom koju je ono obuhvatalo.

Arhiv Orijentalnog institututa je, pored originalne arhivske građe, posjedovao fotokopije i mikrofilmove građe iz drugih arhiva i ustanova iz zemlje i inostranstva, pri čemu su posebnu vrijednost za historijska istraživanja imale kopije mnogih opširnih ili sumarnih deftera za bosanski i hercegovački sandžak popisanih u periodu od 15. do 17. stoljeća, ali i defteri za druge oblasti šireg prostora južnoslavenskih zemalja, te fotokopije muhimme deftera, prvenstveno za područje Bosne i djelomično susjednih oblasti, u kojima su zavodena sva carska naredenja o važnim pitanjima i dogadajima, a koja su se odnosila na ovaj dio Osmanskog carstva.

Biblioteka Orijentalnog instituta je takoder bila jedna od istaknutih stručnih biblioteka kod nas. Sa preko 10.000 naslova, odnosno preko 15.000 knjiga jer su mnogi od njih bili objavljeni u više tomova ili čuvani u više primjeraka, direktno ili indirektno vezanih za oblast orijentalistike i njoj bliska istraživanja, ova biblioteka bila je mjesto okupljanja brojnih naučnih i stručnih radnika, doktoranata i magistranata, te specijalizanata i studenata koji su tu mogli, pored domaćih izdanja, naći i enciklopedije na engleskom, francuskom, njemačkom, arapskom i turskom jeziku, dvojezične i više jezične rječnike orijentalnih i evropskih jezika, kataloge orijentalnih rukopisa najpoznatijih zbirki u svijetu, biografije, bibliografije i leksikone, te druge priručnike neophodne u svakodnevnom radu. Pored toga, u biblioteci su čuvani kompleti svih svjetski priznatih časopisa u oblasti orijentalistike, te sva domaća periodika koja je bila u žiži interesovanja naučnih radnika ove institucije - časopisi iz oblasti lingvistike, književnosti, prava, filozofije, historije, arhivistike, bibliotekarstva, umjetnosti, folklora i drugi koje je ova biblioteka dobivala putem razmjene sa velikim brojem institucija u zemlji i inostranstvu, tako da je broj domaćih i stranih časopisa iznosio preko 10.000 svezaka.

Potrebno je spomenuti da je u požaru potpuno uništen i sav sačuvani tiraž do tada objavljenih izdanja Orijentalnog instituta - od prvog broja časopisa Prilozi za orijentalnu filologiju iz 1950. godine do tada tek izašlog broja 41 ovog časopisa, 16 monografija iz edicije Posebna izdanja i 7 knjiga iz serije Monumenta Turcica.

Već je rečeno da je neposredno pred agresiju na Bosnu i Hercegovinu u Orijentalnom institutu bio tek štampan broj 41 časopisa Prilozi za orijentalnu filologiju u kome su bili objavljeni referati sa naučnog skupa Širenje islama i islamska kultura u Bosanskom ejaletu, održanog povodom proslave 40-godišnjice Orijentalnog instituta. U kadrovskom pogledu, to je bilo vrijeme kada su mladi asistenti, koji su počeli raditi u ovoj naučnoistraživačkoj ustanovi, već stekli prve i osnovne predstave o neiscrpnom bogatstvu rukopisne i arhivske građe, kao i o dragocjenoj orijentalističkoj literaturi u biblioteci Instituta. Stariji, iskusni naučni i stručni radnici nastavljali su rad na projektima koji su imali za cilj dalje upoznavanje naučne javnosti sa raznovrsnom historijskom, književnom i kulturološkom građom koja se čuvala u fondovima Instituta. I onda je sve nestalo u jednom danu, 17. maja 1992. godine, danu koji bi trebao crnim slovima biti upisan u kalendaru historije nauke, kulture i civilizacije na ovom prostoru. Tog dana spaljena je jedna naučna ustanova sa svom njenom neponovljivom, bogatom i raznovsnom arhivskom i rukopisnom građom i izuzetnim opusom štampanih djela. Statističari bi izračunali da se, izraženo u procentima, sačuvalo manje od 1% ranije čuvanog materijala. Međutim, ono što se nije moglo obuhvatiti statistikom, to je bila želja naučnoistraživačkih radnika i vječitih zaljubljenika pisane riječi da opet, strpljivo i sistematično kako su to uvijek radili, sakupljaju arhivsku i rukopisnu građu, požutjele dokumente i zubom vremena nagrižene manuskripte po prašnjavim tavanima i mračnim podrumima, listaju stare spise po arhivima i rukopisnim zbirkama, obilaze privatne kolekcije nekada davno skupljane i ostavljane potomcima iz generacije u generaciju. Oni su učinili i dalje čine sve što je u njihovoj moći da Orijentalni institut ponovo zauzme ono mjesto u oblasti naučnoistraživačkog rada koje mu je bilo uništeno agresorskim granatama. Zato su radnici Instituta, u prvih nekoliko mjeseci u jednoj prostoriji u Institutu za istoriju, a zatim, od novembra 1992. do marta 1998. prvo u jednoj, a kasnije dvije prostorije u zgradi Akademije nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine, nastavili da rade onoliko koliko su im teški ratni i poslijeratni uslovi dozvoljavali. Koliko i šta su uradili pokazuju rezultati naučnoistraživačkog rada u proteklim godinama, objavljeni u izdanjima ne samo u Institutu nego i u drugim ustanovama i izdavačkim kućama.


(Opširnije u: Monografiji)
Lejla Gazić
http://www.ois.unsa.ba/index.php?option ... &Itemid=24


bakljava
Posts: 30
Joined: 15/08/2006 04:42

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by bakljava » 17/05/2011 02:22

E nek je izgorila pa sta! Gorile su i kuce i ljudi a mislim to je svakom pojedincu vaznije od turske odnosno osmanlijske zaostavstine .....Ili mozda grjesim...

User avatar
Bosanac sa dna kace
Posts: 8632
Joined: 27/06/2005 20:21
Location: ponutrače

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by Bosanac sa dna kace » 17/05/2011 08:10

bakljava wrote:E nek je izgorila pa sta! Gorile su i kuce i ljudi a mislim to je svakom pojedincu vaznije od turske odnosno osmanlijske zaostavstine .....Ili mozda grjesim...

:shock: :shock: :shock: :shock: :shock: :shock: :shock: :shock:
komentar ti nidje veze s pamecu
zato nam i jest ovako kako jest :x :x :x

User avatar
hakunfuc
Posts: 956
Joined: 26/08/2009 10:31

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by hakunfuc » 17/05/2011 08:25

bakljava wrote:E nek je izgorila pa sta! Gorile su i kuce i ljudi a mislim to je svakom pojedincu vaznije od turske odnosno osmanlijske zaostavstine .....Ili mozda grjesim...

Šteta što je ovaj internet svima dostupan, pa se mogu pročitati ovakve nebuloze :-)

User avatar
karanana
Posts: 38435
Joined: 26/02/2004 00:00
Has thanked: 1 time
Been thanked: 5 times

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by karanana » 17/05/2011 08:28

bakljava wrote:E nek je izgorila pa sta! Gorile su i kuce i ljudi a mislim to je svakom pojedincu vaznije od turske odnosno osmanlijske zaostavstine .....Ili mozda grjesim...


komentar ti je bas bezveze. eto kao da si samo morao da se javis.

User avatar
bailaor
Posts: 283
Joined: 19/10/2010 10:52
Location: Kod majoriziranih Ujni

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by bailaor » 17/05/2011 08:30

bakljava wrote:E nek je izgorila pa sta! Gorile su i kuce i ljudi a mislim to je svakom pojedincu vaznije od turske odnosno osmanlijske zaostavstine .....Ili mozda grjesim...

Nad ovakvim trebalo je izvrsiti genocid :x

User avatar
jazzer
Posts: 4395
Joined: 20/12/2004 14:44
Been thanked: 2 times

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by jazzer » 17/05/2011 08:37

Bosanac sa dna kace wrote:
...
Rukopisna zbirka sa 5263 kodeksa manuskripata na arapskom, turskom i perzijskom jeziku bila je po svom bogatstvu, odmah iza Gazi Husrev-begove biblioteke, jedna od najbogatijih rukopisnih zbirki na Balkanu. U njenom fondu bile su zastupljene sve naučne i teološke discipline: od rukopisa Kur'ana, nauke o Kur'anu i hadisa, preko teoloških rasprava, prava i obredoslovlja, te molitvi - dova, zatim djela iz sufizma i islamske filozofije, enciklopedija, svih podrucja prirodno-matematskih nauka, zatim okultizma, pa historije, geografije, politike, do prepisa gramatickih i leksikografskih djela za potrebe školovanja učenika nižih i viših škola. S druge strane, tu su bila cuvana djela iz oblasti lijepe književnosti, od divana perzijskih klasika, osmanskih pjesnika i nekoliko domacih pjesnika do pojedinacnih pjesama ili samo stihova, proznih djela, poslovica i drugog književnog sadržaja, te rukopisa iz područja epistolografije i, na kraju, medžmua kao zbornika raznovrsnog sadržaja.
....
Arhiv Orijentalnog instituta čuvao je historijsku građu nastalu tokom višestoljetne osmanske vladavine na ovim prostorima. Originalna građa ovog Arhiva bila je podijeljena u četiri zbirke koje su se zasebno vodile u evidenciji Arhiva.

Zbirku Manuscripta turcica činilo je 7156 dokumenata iz perioda od 16. do 19. stoljeća - fermana, berata, bujuruldija bosanskih valija, sudskih rješenja, izvoda iz sumarnih deftera, raznih izvještaja, finansijskih isprava i drugih dokumenata na osnovu kojih je bilo moguće izučavati mnoga pitanja iz raznih oblasti.
....
Arhiv Orijentalnog institututa je, pored originalne arhivske građe, posjedovao fotokopije i mikrofilmove građe iz drugih arhiva i ustanova iz zemlje i inostranstva, pri čemu su posebnu vrijednost za historijska istraživanja imale kopije mnogih opširnih ili sumarnih deftera za bosanski i hercegovački sandžak popisanih u periodu od 15. do 17. stoljeća, ali i defteri za druge oblasti šireg prostora južnoslavenskih zemalja, te fotokopije muhimme deftera, prvenstveno za područje Bosne i djelomično susjednih oblasti, u kojima su zavodena sva carska naredenja o važnim pitanjima i dogadajima, a koja su se odnosila na ovaj dio Osmanskog carstva.
.....
Potrebno je spomenuti da je u požaru potpuno uništen i sav sačuvani tiraž do tada objavljenih izdanja Orijentalnog instituta - od prvog broja časopisa Prilozi za orijentalnu filologiju iz 1950. godine do tada tek izašlog broja 41 ovog časopisa, 16 monografija iz edicije Posebna izdanja i 7 knjiga iz serije Monumenta Turcica.

(Opširnije u: Monografiji)
Lejla Gazić
http://www.ois.unsa.ba/index.php?option ... &Itemid=24

bakljava wrote:E nek je izgorila pa sta! Gorile su i kuce i ljudi a mislim to je svakom pojedincu vaznije od turske odnosno osmanlijske zaostavstine .....Ili mozda grjesim...


Da je ovo izjavio Velibor Ostojic ili Risto Djogo pa hajde, ali sto ti??? :shock:

User avatar
bokakotorska
Posts: 1688
Joined: 23/10/2009 20:17
Location: Smederevski Sandzak

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by bokakotorska » 17/05/2011 15:34

Bosanac sa dna kace wrote:
cetnici su zapalili Orjentalni Institut u Sarajevu, spaljena je zbirka djela neprocjenjive vrijednosti.
...
Sa srpske strane, od strane bilo koga ni rijeci o ovome! :-?



Sta ce ti srpska strana reci za dogadjaje od pre 1946te ?

User avatar
Chmoljo
Forum administrator
Posts: 33968
Joined: 05/06/2008 03:41
Location: i vukove stid reći odakle sam...
Has thanked: 20 times
Been thanked: 64 times

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by Chmoljo » 17/05/2011 15:47

bailaor wrote:
bakljava wrote:E nek je izgorila pa sta! Gorile su i kuce i ljudi a mislim to je svakom pojedincu vaznije od turske odnosno osmanlijske zaostavstine .....Ili mozda grjesim...

Nad ovakvim trebalo je izvrsiti genocid :x


Isključen/a korisnik/ca iz razloga “kršenje pravila foruma”
» bailaor


Isključen/a korisnik/ca iz razloga “kršenje pravila foruma”
» bakljava

User avatar
slobodni armirach
Posts: 5588
Joined: 22/06/2010 17:17
Location: Administrativni Centar Kantona 4

Re: 17.05.1992. genocid nad naukom-stidite se novinari

Post by slobodni armirach » 17/05/2011 16:43

ni ja nisam znao da se ovo desilo

Post Reply