Forum Klix.ba

SERBIAN INVOLVEMENT IN THE HOLOCAUST OF JEWS

HOLOCAUST HISTORY MISAPPROPRIATED

Mindstream: A Monthly Jewish Review November 1992. Volume XXXVIII No.8.

By: Dr. Philip J. Cohen

In conjunction with the war in former Yugoslavia, Serbia has undertaken a campaign to persuade the Jewish community of Serbian friendship for Jews. This same campaign portrays Croats as a common threat to both Jews and Serbs, in an attempt to gain Jewish sympathy and support at a time when most nations have isolated Serbia as a Balkan pariah. However, even as Serbia courts Jewish public opinion, their propagandists conceal a history of well-ingrained antisemitism, which continues unabated in 1992. To make their case, Serbs portray themselves as victims in the Second World War, but conceal the systematic genocide that Serbs had committed against several peoples including the Jews. Thus Serbs have usurped as propaganda the Holocaust that occurred in neighbouring Croatia and Bosnia, but do not give an honest accounting of the Holocaust as it occurred in Serbia.

PHOTO: Adolf Hitler and Serbian Prince Paul of Yugoslavia (aka: Knez Pavle Karadjordjevic).

During four centuries of Ottoman rule in the Balkans, the Jewish communities of Serbia enjoyed religious tolerance, internal autonomy, and equality before the law, that ended with the breakup of the Ottoman Empire and the emergence of the Serbian state. Soon after a Serbian insurrection against Turkish rule in 1804, Jews were expelled from the interior of Serbia and prohibited from residing outside of Belgrade. In 1856 and 1861, Jews were further prohibited from travel for the purpose of trade. In official correspondence from the late 19th century, British diplomats detailed the cruel treatment of the Jews of Serbia, which they attributed to religious fanaticism, commercial rivalries, and the belief that Jews were the secret agents of the Turks. Article 23 of the Serbian constitution granted equality to every citizen but Article 132 forbade Jews the right of domicile. The Treaty of Berlin 1878, which formally established the Serbian state, accorded political and civil equality to the Jews of Serbia, but the Serbian Parliament resisted abolishing restrictive decrees for another 11 years. Although the legal status of the Jewish community subsequently improved, the view of Jews as an alien presence persisted.

Although Serbian historians contend that the persecution of the Jews of Serbia was entirely the responsibility of Germans and began only with the German occupation, this is self- serving fiction. Fully six months before the Nazi invasion of Yugoslavia, Serbia had issued legislation restricting Jewish participation in the economy and university enrolment. One year later on 22 October 1941, the rabidly antisemitic "Grand Anti-Masonic Exhibit" opened in occupied Belgrade, funded by the city of Belgrade. The central theme was an alleged Jewish- Communist-Masonic plot for world domination. Newspapers such as Obnova (Renewal) and Nasa Borba (Our Struggle) praised this exhibit, proclaiming that Jews were the ancient enemies of the Serbian people and that Serbs should not wait for the Germans to begin the extermination of the Jews. A few months later, Serbian authorities issued postage stamps commemorating the opening of this popular exhibit. These stamps, which juxtaposed Jewish and Serbian symbols (but did not contain Nazi symbols), portrayed Judaism as the source of world evil and advocated the humiliation and violent subjugation of Jews.

Serbia as well as neighboring Croatia was under Axis occupation during the Second World War. Although the efficient destruction of Serbian Jewry in the first two years of German occupation has been well documented by respected sources, the extent to which Serbia actively collaborated in that destruction has been less recognized. The Serbian government under General Milan Nedic worked closely with local Naziofficials in making Belgrade the first "Judenfrei" city of Europe. As late as 19 September 1943, Nedic made an official visit to Adolf Hitler, Serbs in Berlin advanced the idea that the Serbs were the "Ubermenchen" (master race) of the Slavs.

Although the Serbian version of history portrays wartime Serbia as a helpless, occupied territory, Serbian newspapers of the period offer a portrait of intensive collaboration. In November 1941, Mihajlo Olcan, a minister in Nedic's government boasted that "Serbia has been allowed what no other occupied country has been allowed and that is to establish law and order with its own armed forces". Indeed, with Nazi blessings, Nedic established the Serbian State Guard, numbering about 20,000, compared to the 3,400 German police in Serbia. Recruiting advertisements for the Serb police force specified that "applicants must have no Jewish or Gypsy blood". Nedic's second in command was Dimitrije Ljotic, founder of the Serbian Fascist Party and the principal Fascist ideologist of Serbia. Ljotic organized the Serbian Volunteers Corps, whose primary function was rounding up Jews, Gypsies, and partisans for execution. Serbian citizens and police received cash bounties for the capture and delivery of Jews.

The Serbian Orthodox Church openly collaborated with the Nazis, and many priests publicly defended the persecution of the Jews. On 13 August 1941, approximately 500 distinguished Serbs signed "An Appeal to the Serbian Nation", which called for loyalty to the occupying Nazis. The first three signers were bishops of the Serbian Orthodox Church. On 30 January 1942, Metropolitan Josif, the acting head of the Holy Synod of the Serbian Orthodox Church, officially prohibited conversions of Jews to Serbian Orthodoxy, thereby blocking a means of saving Jewish lives. At a public rally, after the government minister Olcan "thanked God that the enormously powerful fist of Germany had not come down upon the head of the Serbian nation" but instead "upon the heads of the Jews in our midst", the speaker of these words was then blessed by a high-ranking Serbian Orthodox priest.

A most striking example of Serbian antisemitism combined with historical revisionism is the case of Bishop Nikolaj Velimirovic (1880-1956), revered as one of the most influential church leaders and ideologists after Saint Sava, founder of the Serbian Orthodox Church. To Serbs, Bishop Velimirovic was a martyr who survived torture in the Dachau prison camp. In truth he was brought to Dachau (as were other prominent European clergy), because the Nazis believed he could be useful for propaganda. There he spent approximately two months as an "Ehrenhaftling" (honour prisoner) in a special section, dining on the same food as the German officers, living in private quarters, and making excursions into town under German escort. From Dachau, this venerated priest endorsed the Holocaust:

"Europe is presently the main battlefield of the Jew and his father, the devil, against the heavenly Father and his only begotten Son... (Jews) first need to become legally equal with Christians in order to repress Christianity next, turn Christians into atheist, and step on their necks. All the modern European slogans have been made up by Jews, the crucifiers of Christ: democracy, strikes, socialism atheism, tolerance of all religions, pacifism, universal revolution, capitalism and communism... All this has been done with the intention to eliminate Christ... You should think about this, my Serbian brethren, and correspondingly correct your thoughts, desires and acts." (Bishop Nikolaj Velimirovic: Addresses to the Serbian People--Through the Prison Window. Himmelsthur, Germany: Serbian Orthodox Eparchy for Western Europe, 1985, pp. 161-162).

Despite Serbian claims to the contrary, Germans were not alone in killing the Jews of Serbia. The long concealed Historical Archives in Belgrade reveal that Banjica, a concentration camp located in Belgrade, was primarily staffed by Serbs. Funding for the conversion of the former barracks of the Serbian 18th infantry division to a concentration, came from the municipal budget of Belgrade. The camp was divided into German and Serbian sections. From Banjica there survive death lists written entirely in Serbian in the Cyrillic alphabet. At least 23,697 victims passed through the Serbian section of this camp. Many were Jews, including at least 798 children, of whom at least 120 were shot by Serbian guards. The use of mobile gassing vans by Nazis in Serbia for the extermination of Jewish women and children has been well documented. It is less appreciated, however, that a Serbian business firm had contracted with the Gestapo to purchase these same victims cloths, which sometimes contained hidden money or jewelry in the linings. In August 1942, following the virtual liquidation of Serbia's Jews, Nedic's government attempted to claim all Jewish property for the Serbian state. In the same month, Dr. Harald Turner; the chief of the Nazi civil administration of Serbia, boasted that Serbia was the only country in which the "Jewish question" was solved. Turner himself attributed this "success" to Serbian help. Thus, 94 percent of Serbia's 16,000 Jews were exterminated, with the considerable cooperation of the Serbian government, the Serbian Orthodox Church, the Serbian State Guard, the Serbian police and the Serbian public.

Today, many Serbs proudly cite the Chetniks as a resistance force and even claim that the Chetniks were somehow allied with the United States during the Second World War, but this is simply historical revisionism. According to the Encyclopedia of the Holocaust, Chetnik resistance against the Nazis came to a complete stop as early as the end of 1941. Thereafter, the Chetnik resistance actively collaborated with the both Nazis and Fascists, and for this reason Jewish fighters found it necessary to abandon the Chetniks, in favour of Tito's Partisans. In reality, the Chetniks, dedicated primarily to the restoration of the Serbian throne and territorial expansion of the Serbian state, were the moral counterpart of Croatia's Ustatsha. Both were quintessentially genocidal; the Chetniks committed systematic genocide against Muslims, who, for nearly all of 500 years had lived peacefully with the Sephardic Jewish community. Under explicit orders from their leader Draza Mihailovic, the Chetniks attempted to depopulate Serbia,
Bosnia-Herzegovina, and Croatia of all non- Serbs and in the process, massacred most of the 86,000 to 103,000 Muslims who perished during the war.

For years, the Serbian dominated Belgrade government has supported and trained PLO terrorists. Immediately after the murder of Leon Klinghoffer aboard the Achille Lauro in 1985, the terrorist mastermind Abu Abbas was welcomed in Belgrade. Since the late 1980's, Abu-Nidal has maintained a large terrorist infrastructure in Yugoslavia, in coordination with Libyan, Iraqi, and Yugoslav intelligence services. During the 1991 Persian Gulf War, as Iraqi missiles landed in Israel, Belgrade supported its ally Iraq. Support of anti-Israel terrorism may be a consequence of support for nonaligned Arab states, rather than an expression of anti-Jewish sentiment.

Although the Jewish community of Serbia is not currently experiencing persecution, overt expressions of Serbian antisemitism do surface in such mainstream institutions as the Serbian Orthodox Church and the official news media. The 15 January 1992 issue of the official publication of the Serbian Orthodox Church, Pravoslavlje (Orthodoxy), carried an article entitled, "Jews Crucify Christ Again." In this polemic, "treacherous" and "surreptitious" Israeli politicians were said to be constrained from expressing their "pathological" hatred of Christians openly because "they know that Christian countries gave them the state." Allegedly, nuns are so
frequently beaten in Israel, that one nun was actually "happy, because they only spit in her face." Only weeks later, when Russia extended diplomatic recognition to the former Yugoslav republics of Croatia and Slovenia, the official Yugoslav (Serbian perspective) news agency Tanjug blamed "a Jewish conspiracy" against Serbia, hauntingly reminiscent of the theme of the 1941 anti-Masonic exhibit.

The essential strategy of Serbian propaganda is to portray the spiritual kinship between Jews and Serbs as victims of the Holocaust and endangered by Croats. This concept is disseminated through the Serbian-Jewish Friendship Society, founded in Belgrade in 1988 and supported by the Serbian government. In January and February 1992, Dr. Klara Mandic, the secretary-general and principal voice of this organization, syndicated a chilling article in the North American Jewish press. This article alleged that Ankica Konjuh, an elderly Jewish woman, was tortured and murdered by "Croat extremists" in September 1991. However, even as she released this story to the press, Dr. Mandic knew that Ankica Konjuh was neither a Jew nor could have been killed by Croats. Bona-fide witnesses have testified that Ankica Konjuh, a 67 year-old Croat, was one of 240 civilians massacred by Serbian forces after the last Croat defenders were driven from the region. Moreover on 23 December 1991, the Federation of Jewish Communities of Yugoslavia met in Belgrade and demanded in writing that Dr. Mandic cease and desist misrepresenting Ankica Konjuh as the first Jewish victim of the war.

Nevertheless, in late February 1992, when Dr. Mandic lectured at the Hillel House of George Washington University in Washington, D.C., she provided the rabbi with a copy of that misleading article, delivered without further comment. It is noteworthy that this speaking engagement was part of a tour arranged by Wise Communications, a Washington-based public relations firm representing the Serbian oil company Jugopetrol, a thinly veiled proxy for the Communist Belgrade government. Beginning with the proposition that antisemitism has never existed in Serbia, Dr. Mandic portrayed Croatia as preparing to repeat the Holocaust. She claimed to be a "Jewish leader," although Jews are distinctly absent from her constituency. Less than half a dozen Jews are klix members of her society of several thousand. She introduced herself as an "eyewitness" speaking on behalf of Croatian Jews, although since the war began, she has had no contact with any of the nine Jewish communities of Croatia. When Dr. Mandic was asked to comment on Serbian (Yugoslav Army) shelling of the synagogue of Dubrovnik, the second oldest surviving synagogue in Europe, she denied that the synagogue had ever been damaged at all. Meanwhile, the attack has been well documented by the Jewish community of Dubrovnik and the World Monument Fund.

Jewish sensitivity to the Holocaust is similarly exploited by the Jewish-Serbian Friendship Society of America (Granada Hills, California), an offshoot of Dr. Mandic's organization. Its newsletter equates the Jewish and Serbian positions during World War II, both as victims of Croats, but fails to mention Serbian complicity in the Holocaust, Serbian collaboration with the Nazis, and Serbian genocide against Croats, Gypsies, and Muslims. It warns of an imminent Holocaust being initiated in Croatia. A contrasting portrayal of Croatia, however, emerges from a spectrum of Croatian Jews, American Jews who have visited Croatia, and international Jewish agencies monitoring events on site. All concur that there is no state-sponsored antisemitism in Croatia; the rights of the Jewish minority are respected; and antisemitic incidents are virtually unknown. Thus, only a few dozen of the 2,000 Jews of Croatia have chosen to emigrate to Israel since the war began.

Serbia of today and Germany in World War II offer striking parallels. In 1991, Vojislav Seselj, a member of the Serbian Parliament and leader of the Serbian irregulars who call themselves Chetniks, declared, "We want no one else on our territory and we will fight for our true borders. The Croats must either move or die." Croats in Serbian conquered regions are forced to wear red-and-white armbands, analogous to the yellow armbands worn by Jews in Serbia during the Holocaust. The stated purpose of the expulsion of Muslims and Croats from captured regions is "ethnic cleansing." The indigenous non-Serbian populations of the invaded territories are being driven from their homes, exterminated, or imprisoned in concentration camps, to create regions of Serbian ethnic purity. Jewish community centres, synagogues, and cemeteries have been damaged and destroyed by characteristically indiscriminate Serbian artillery attacks. To all of this, the Jewish-Serbian Friendship Society has remained conspicuously silent.

Belgrade has promoted the myth of Serbian kinship with the Jews as fellow victims of Nazi oppression, while concealing the true extent of Serbian collaboration with the Nazis. It is ironic that Serbia is now seeking Jewish support for a war in which both the idealogy and methodology so tragically echo nazism. The European Community, the Helsinki Commission, the United
Nations, and the United States have all condemned Serbia as the aggressor.

Western diplomats have characterized the current Serbian regime as "a lying, terrorist criminal organization." Serbia, however, claims to be the victim and campaigns for Jewish sympathy and support, exploiting the powerful symbolism of the Holocaust. Serbia's professed solicitude for the Jewish people must be reexamined.

PHOTO: Draza Mihailovic's commanders collaborated with German Nazi Fascists. On this photo, Draza Mihailovic's commanders with the invader (from left to right): (1) Colonel Lucic, (2) Major Dangic, formerly of the Yugoslav Army, Chetnik commander, co-operators with the Germans and Milan Nedic's men, (3) Ilija Trifunovic-Bircanin, Mihailovic's commander for Dalmatia, (4) Milorad Ljanovski, (5) Daka Tesanovic, Chetnik commander, and (6) Lieutenant Ignjatovic, a German Nazi officer is shown by a cross.

Ovo treba proslijediti u Dodikland neka se malo educiraju...

ma kakvi, nisu oni, oni su

Samo nesto: od 16300 Jevreja u Srbiji, kraj rata docekalo je njih manje od 500 zivih.Istina, Nedicevci, Ljoticevci uglavnom su ih sakupljli na Sajmiste i Banjicu (ovi potonji znali su i ucestvovati u likvidacijama sa Njemcima), ali najveci dio je liferovan preko Zemuna u NDH, Jasenovac i Gradiska Stara...toliko o prijateljstvu Nebeskog i Izabranog naroda....

Ne znam koliko je ovo istina, sta ja znam, napisana je i jedna knjiga o ulozi Srbije u likvidaciji Zidova u 2. svj. ratu.
I evo sto pise u knjizi:


Izvor: http://www.hic.hr/books/jugoistocna-europa/stefan.htm

ANTISEMITIZAM U SRBIJI ZA VRIJEME DRUGOG SVJETSKOG RATA

Ljubica Stefan

Neke vazne povijesne cinjenice o Srbiji uoci i u vrijeme Drugog svjetskog rata, pa sve do danas, jos uvijek se namjerno presucuju i cak tendenciozno iskrivljuju, ne samo u toj zemlji nego i u inozemstvu, gdje je to najcesce, vjerujemo, ipak samo posljedica nepoznavanja istine, zbog vise od pedesetgodisnje bjesomucne jugoslavenske i srpske promidzbe, nazalost i vrlo uspjesne. Zato na te cinjenice treba ukazivati - krace ili opsirnije - uvijek kad se govori o tom mracnom periodu, koji je u stvari samo jedan iz vjekovnog niza slicnih u srpskoj povijesti.

Srbija do danas nosi aureolu herojske, iako male, zemlje-mucenice koja je u Drugom svjetskom ratu dala navodno veliki doprinos borbi i pobjedi antihitlerovske koalicije kao jedna od njenih clanica. To je potpuna neistina. Srbija nije bila nesretna okupirana zemlja izlozena njemackom teroru. Ona je bila cijelo vrijeme rata najvjernija saveznica Treceg Reicha na teritoriju Europe pod njegovom dominacijom. Za razliku od svih ostalih zemalja bivse Jugoslavije u Srbiji nije bilo organiziranog, jos manje masovnog, oruzanog antihitlerovskog pokreta. Cak je i Radio London, kad je Engleska na koncu prestala podrzavati i velicati Drazu Mihajlovica, uputio preko, kako navodi ondasnji srpski tisak, mistera Harrisona ovu opomenu: “Na Srbima je da u posljednjem momentu osvetlaju svoj obraz i da speru ljagu sa sebe. Upamtite Srbi! Nece se vise vratiti veliko-srpska hegemonija! Dosta su drugi narodi u Jugoslaviji bili iskoriscavani od Srba. Vama se pruza jos jedna sansa da se spasete. Dosta je bilo plandovanja i uzivanja od strane sprskog naroda, dok su se drugi narodi borili”.

Srbija je u Drugom svjetskom ratu bila prava drzava. Imala je vladu, organizirana ministarstva, samostalnu vlast u gradovima i selima, svoju vojsku naoruzanu od Nijemaca i to: Nedicevu Srpsku drzavnu strazu i Srpsku gardu, elitni Ljoticev Srpski dobrovoljacki korpus, Srpsku granicnu strazu, Srpsku poljsku (seosku) strazu, kao i mnogobrojne cetnicke postrojbe. U okviru Ministarstva unutarnjih dela bila je brojna po sastavu i vrlo dobro organizirana i osposobljena srpska policija, sa svojim mnogobrojnim zatvorima, kao i carinska sluzba pa i specijalne policijske skole. U selima i gradovima radile su sve osnovne i srednje skole, tiskale se mnoge novine i casopisi, kao i mnogo knjiga, otvarala se cak i nova kazalista i kina, radili su svi muzeji, priredjivale se izlozbe slika i koncerti, a “Sluzbene novine” objavljivale su nove zakone i uredbe srpske vlade. Srpska narodna banka, sa Srbinom guvernerom na celu, tiskala je novi srpski novac koji je imao svoj tecaj u odnosu ne samo na njemacku mraku, nego i druge vaznije europske valute, ukljucujuci i kunu, a sto se moglo saznati iz tiska. Svuda su se vijorile stare srpske zastave, isticao grb, slavilo i oplakivalo Kosovo i nebeski knez Lazar, velicao sv. Sava i Karadjordjevici, itd. itd... I vjerovalo se sve do zadnjeg casa da ce nagrada biti stvaranje Velike Srbije poslije Hitlerove pobjede!

Antisemitizam je, pokraj militantnog osvajackog genocidnog svetosavskog pravoslavlja, takodjer jedna od konstanti ideologije i politike Srpske pravoslavne crkve (SPC) i prije Drugog svjetskog rata i u tom ratu i sve do danas. Naime, SPC je zapravo svojevrsna politicka stranka, velikosrpska i cak rasisticka, a pastoralni rad, dusebriznistvo su u njoj potpuno zanemareni.

Uoci Drugog svjetskog rata u Srbiji je bujao i razbuktavao se antisemitizam, pri cemu su glavni generator bili fasisticka stranka “Zbor” Dimitrija Ljotica i visoki crkveni velikodostojnici, kao i crkveni tisak. Ljotic je huskao srpsko pucanstvo ovakvim izjavama i pisanjem: “Eksploziv u srcu svome Jevreji upotrebljavaju za hriscanska drustva da ih razore i u propast bace. U svim domenima ljudskog zivota oseca se razorna delatnost jevrejskog duha”. Pa onda ovo: “Jevrejstvo pojavljuje se kao jedna drustvena i nacionalna opasnost, koje se treba sto pre oslobadjati”. Uzor i ideal za Ljotica bio je vodja Treceg Reicha i velicao ga je ovako: “Hitler je orudje promisla Bozjeg. Ali orudje koje se vise zaustaviti ne moze do potpunog ispunjenja postavljenog mu zadatka”. Veliki broj pravoslavnih svecenika bili su vrlo aktivni clanovi “Zbora”. Najistaknutiji medju njima bio je glavni ideolog pravoslavlja i antisemitizma u srpskoj crkvi episkop Nikolaj Velimirovic, koji je vec 1934. godine dobio od Hitlera odlicje. Vjerojatno u znak zahvalnosti on je 1935. u svojoj knjizici o sv. Savi pisao: “Mora se odati postovanje sadasnjem nemackom Vodji, koji je u XX. veku dosao na ideju Svetog Save i kao laik poduzeo u svom narodu posao koji prilici jedino svetitelju, geniju i heroju”. Nekoliko godina kasnije - 1939. - on javno propovijeda rasizam: “Mi smo ljudi arijevske rase, kojoj je sudba dodelila pocasnu ulogu... da plemena slabije rase i nize vere ne bi...”. U “Glasniku Srpske pravoslavne Patrijarsije” nisu bili rijetki slucajevi ovakvog pisanja o Zidovima: “Jevereji su neprijatlej lukav kao zmija i opasan”. U tom listu objavljene su i ove izjave ondasnjeg patrijarha Varnave, dane njemackim novinama 1937. godine: “Fuhrer vodi borbu koja sluzi na korist celom covecanstvu”, “Bog je poslao nemackom narodu jednog dalekovidnog ”Führera. Mi verujemo njegovoj iskrenoj reci". Nesto prije toga Varnava je nazvao sovjetsku vlast “zidovskom varalickom bandom”.

Njemacka je napala Jugoslaviju 6. travnja 1941. godine, a vec 12. travnja njena je vojska bez ikakve borbe usla u Beograd, napusten od jugoslavenske vojske i svih vlasti jos prvog dana rata. Bezuvjetnu kapitulaciju generali kraljevske vojske potpisali su 17. travnja.

Upravnik grada Beograda Milicevic na sam dan ulaska Nijemaca obavijestio je plakatom gradjane da je vec organizirana i naoruzana srpska policija. Nekoliko dana kasnije upravnik Beograda postao je (i ostao do kraja rata) Dragi Jovanovic, istovremeno i sef srpske policije, kasnije i sef srpske sigurnosti. Kakvu je neogranicenu vlast imala srpska policija dokazuje izjava esesovca generala Haralda Turnera samo mjesec dana nakon ulaska u Beograd: “Trudio sam se da narocitom brzinom uspostavim rad policiskog aparata. Danas izvrsnu vlast u srpskoj zemlji vrsi srpska policija i zandarmerija, kojoj je dato oruzje... unutrasnji odnosi regulisu se preko domacih organa, bez nemackog mesanja”. Sam Dragi Jovanovic u jednom izvjescu Gestapou kaze: “Na beogradsku policiju okupacione vlasti su se mogle uvek osloniti. Svoje zadatke Specijalna policija je obavljala s velikim elanom i uspehom kao nijedna druga policija u gradovima okupirane Evrope”. A 1946. godine, na sudjenju u Beogradu, dodao je i ovo: “Ti rezultati su bili bolji i veci nego rezultati i samog Gestapoa u Beogradu”.

Prva cetiri mjeseca na celu Srbije bio je Milan Acimovic sa svojim Savetom komesara, a onda je vlast preuzela srpska vlada generala Milana Nedica, bivseg ministra jugoslavenske vojske, pronjemacki i antisemitski orijentiranog. Zahvaljujuci zdusnoj suradnji svih srpskih vlasti i policije s Nijemcima, esesovac Harald Turner vec je sredinom 1942. godine izvijestio: “Srbija (je) zemlja u kojoj je pitanje Zidova i Cigana rijeseno”. Franz Rademacher iz nacistickog Ministarstva vanjskih poslova javio je: “Zidovsko pitanje u Srbiji nije vise akutno, sada samo preostaje da se rijese zakonska pitanja koja se ticu imovine”. Sef njemacke sluzbe sigurnosti u Srbiji A. Schafer pohvalio se: “Beograd - jedini veci grad Europe ociscen od Zidova, postao je ‘Judenfrei’. Podsjetimo na povijesnu cinjenicu: neslavno prvo mjesto u Europi u genocidu nad Zidovima Srbija je zauzela samo tri mjeseca poslije sastanka Reinharda Heydricha, sefa njemacke sluzbe sigurnosti, Heinricha Mullera, sefa Gestapoa i Adolfa Eichmanna, sefa specijalnog odjela za Zidove, odrzanog 20. sijecnja 1942. godine na jezeru Wansee kraj Berlina, kada je donijeta odluka da se (tek!) pristupi ”konacnom rjesenju zidovskog pitanja". Naime, posljednji Zidovi u logoru Sajmiste ubijeni su vec koncem travnja-pocetkom svibnja te godine...

Holokaust u Srbiji je do danas skoro neobradjena tema, cak i tabu. I zidovski i srpski izvori daju relativno malo podataka, vecinom fragmentarnih, ali ipak se moze sagledati prava slika. Tako je zabiljezeno: “Samo sedam dana po ulasku u Beograd Nemci su objavili da svi Jevreji moraju da se registruju na Tasmajdanu (sjediste srpske policije). Pre toga vec su uz pomoc policije, odnosno Uprave grada Beograda formirali policiju za Jevreje. Svaki Jevrejin je dobio zutu traku”. Drugi izvor kaze da su te, izgleda prve, vrpce nosile natpis “Jude” i “pecat upravnika grada Beograda”. Na jednoj sacuvanoj originalnoj vrpci (izgleda iz kasnijeg vremena) pise na njemackom “Jude” i cirilicom “Jevrejin”. Ostali su i ovi podaci: “Pitanjem Jevreja bavilo se i (srpsko) Ministarstvo unutrasnjih dela, koje se trudilo da uvek i na vreme odgovori svojim obavezama”. Pa dalje: “Od domacih izdajnika Gestapo je obrazovao ‘Specijalnu policiju’ za suzbijanje jevrejsko-komunistickih akcija! Ona je tesno saradjivala sa Gestapom i bila cesto i inicijator za zajednicke akcije. Plate za osoblje te policije isplacivane su iz fonda u koji su beogradski Jevreji morali uplatiti 1,400.000 dinara. Iz tog fonda su isplacivane i nagrade za uhvacene ili ubijene...” Vec svibnja 1941. njemacke vlasti objavile su naredbu po kojoj se “Jevreji imaju prijaviti srpskim policijskim vlastima”, “ne mogu biti javni sluzbenici, njihovo uklanjanje moraju odmah da izvrse srpske vlasti”, pa im se dalje zabranjuje vrsenje niza slobodnih profesija, posecivanje kazalista i kina itd., a srpske vlasti su tom uredbom postale “odgovorne za izvrsenje naredjenja”, sto su one odmah savjesno i izvrsile, uz likovanje odnasnjeg tiska: “Jevreji nikad vise nece biti lekari, apotekari, advokati, sudije u Srbiji. Srbima su se, najzad, otvorile oci”. Svojim naredbama odmah su se oglasili Dragi Jovanovic, pa srpsko Ministarstvo pravde, cak i Savez muzicara i dr. zahtijevajuci od Zidova, naprimjer, predaju radioaparata i hladnjaka, prijeteci gradjanima koji kriju imovinu svojih prijatelja Zidova ili im daju neprijavljeno skloniste; sprovodeci likvidaciju zidovskih odvjetnickih kancelarija i postavljajuci Srbe “preuzimatelje”, zabranjujuci Zidovima voznju beogradskim tramvajima, odbijajuci izdavanje dozvola za rad Zidovima muzicarima i sl. Dosljedno provodeci borbu za cistocu arijevske rase, u novinama su se poceli pojavljivati natjecaji za primanje u razne sluzbe u kojima je kao jedan od prvih uvjeta bilo “da su ciste arijevske rase, da nemaju jevrejske ili ciganske krvi”. A potvrde o toj rasnoj cistoci, bilo je naznaceno, izdaju lokalne srpske vlasti. Nedicev “Ministarski savet” jednom svojom uredbom je objavio: “Imovina Jevreja koji su 15. aprila 1941. bili drzavljani bivse Kraljevine Jugoslavije, ako se nalazi na srpskom podrucju, pripada Srbiji bez ikakve naknade”. Tu imovinu je zatim Odbor za upravu imovine Srbije pri Drzavnoj hipotekarnoj banci izlagao javnoj prodaji putem oglasa u dnevnom tisku, pa se na popisu tih objekata nasla i sinagoga u Nisu, u kojoj je i danas jedan odjel gradskog muzeja. Zidovi su takodjer na racun Uprave grada Beograda morali uplatiti 4,834.231 dinar, a beogradskoj opcini milijun dinara. Prema zidovskom izvoru medju kupcima zidovske imovine bilo je cak 33% Srba! I neki “zasluzni” Srbi dobili su kao nagradu dio opljackanog zidovskog novca. U naredjenju gestapovca, majora Karla Krausa stoji da se “pocevsi od 1. jula 1941. svakog meseca do daljeg isplacuje od novca prikupljenog od Jevreja u Beogradu, bez priznanice, upravniku policije grada Beograda mesecno po 10.000 din., pomocniku upravnika 6.000.” Gestapo je osim toga nagradio i oko 30 pripadnika Specijalne policije sa po 10-20.000 dinara.

Fizicka likvidacija srpskih Zidova pocela je odmah u proljece 1941. Do jeseni ubijeni su skoro svi muskarci, a zene i djeca, kao i preostali muskarci, likvidirani su koncem travnja - pocetkom svibnja 1942. godine. Tocan broj ubijenih ne daju ni zidovski izvori. Ipak, po nekim podacima povjesnicar Jasa Romano dosao je do spoznaje kako je od ukupnog broja srpskih Zidova stradalo njih 88%. Medjutim, srpski povjesnicar Sretenije Zrokic kaze da je od 11.870 beogradskih Zidova rat prezivjelo svega 1.115, sto cini samo nesto vise od 9%. Zidove u Srbiji nisu hvatali i ubijali samo Nijemci, nego i srpska policija, Nedicevi dobrovoljci i cetnici. Vecina srpskih Zidova ubijena je u logorima Banjica i Sajmiste. Nijedan Zidov nikada nije uspio pobjeci iz logora.

Logor Banjica u Beogradu osnovan je srpnja 1941., a likvidiran koncem rujna 1944., mjesec dana prije povlacenja Nijemaca iz Beograda. Na sastanku srpskih policajaca i gestapovaca, lipnja 1941. godine, rijeseno je da se u jednoj vojarni bivse jugoslavenske vojske na periferiji grada izvrse radovi na njenom pretvaranju u koncentracijski logor. Dokument o tome potpisao je Dragi Jovanovic, a prvi zatvorenici dovedeni su vec 9. srpnja. Za upravitelja logora postavljen je Svetozar Vujkovic, u srpskom dijelu logora gdje su bili samo srpski policajci, dok su u manjem njemackom dijelu upravljali gestapovci. Zapovjednik cijelog logora i njegov pomocnik bili su Nijemci. Njemacki i srpski dijelovi logora bili su potpuno odvojeni.

Zatvorenike su cuvale jake straze: “Na kupolama su postavljeni mitraljezi i reflektori. S njih su danju i nocu osmatrale dvostruke straze - po jedan esesovac i jedan zandar Specijalne policije. Kasnije, kad je ta policija stekla vece poverenje okupatora, nemacke straze su povucene”. Isti srpski izvor nastavlja: “Aparat logorske uprave sacinjavali su i kljucari sa svojim komandirom na celu. Oni su odabirani iz redova bivsih zandara, sada pripadnika Srpske straze”.

Iz samo djelomicno sacuvane dokumentacije srpskog dijela logora vidi se da je evidentirano 23.697 osoba, a strijeljano 3.489. Njemacka i srpska policija pocele su koncem 1943. unistavati dokumentaciju, iskapati i spaljivati leseve strijeljanih, tako da se uopce ne zna koliko je stvarno bilo zrtava, niti koliko je od njih bilo Zidova, a koliko Srba i ostalih. Jedno se sigurno zna: nitko od Zidova nije izisao ziv sa Banjice... Ubijani su, kao i ostali zatocenici i u dvoristu logora, strijeljani u selu Jajinci ispod Avale, na Jevrejskom i Centralnom groblju u Beogradu. Strijeljanja su zajedno vrsili Gestapo, Specijalna policija i Srpska drzavna straza. Svi nadjeni popisi pisani su rukom, iskljucivo cirilicom. Zatvorenike su u logor upucivali esesovci, njemacka vojska, Uprava grada Beograda, predstojnistva srpskih gradskih policija, Srpska drzavna straza, Ljoticevi dobrovoljacki odredi, srpski prijeki sudovi, okruzna i sreska nacelstva iz cijele Srbije. Spiskovi za strijeljanje sastavljani su u Specijalnoj policiji. Sastavljao ih je sef logora Vujkovic, zatim gestapovski zapovjednik i njegov pomocnik. Iz rijetkih sacuvanih popisa vidi se da su strijeljana i djeca: do 7 godina - 22 djeteta, do 14 godina - 26 djece, do 17 godina - 76 djece... Strijeljane su i majke s malom djecom u narucju. Grobari beogradskih groblja sjecaju se: “Gestapovci i agenti Specijalne policije izvlacili su iz blindiranih automobila zene jednu po jednu. Dvojica bi svaku drzali za ruke, a treci, kad bi je priveli do ivice rake, pucao je u glavu i onda bi je gurnuli u nju. Zidovski izvor kaze: ”U toku 1942. do septembra 1944. u logor na Banjici dovedeni su Jevreji koji su se sklonili u neka sela Srbije, ali su ih uhvatili ljoticevci, nedicevci i cetnici i predali Nemcima, jer su za svakog Jevrejina dobijali novcanu nagradu".

Jedini prezivjeli Zidovi u Srbiji su oni, koji su ostali neotkriveni u zabacenim srpskim selima kod seljaka koji su ih sakrivali. U svojoj pismenoj izjavi poslije rata jedna od tako prezivjelih Zidovki kaze i ovo: “Cetnici Draze Mihailovica u tom kraju gonili su Jevreje bez milosti, narocito cetnicki odredi koji su dolazili sa Ravne Gore (Glavni stozer Draze) od kojih smo se morali kriti kao od Nemaca. Poznato mi je da su ti cetnici ubili na najgrozniji nacin nekoliko jevrejskih porodica u tom kraju”.

Najveci dio srpskih Zidova ubijen je u logoru Sajmiste. Tocnih podataka nema, dokumentacija skoro da i ne postoji, ali se pretpostavlja da je broj zrtava najmanje 11.000. Logor je formiran na lijevoj strani Save kod zeljeznickog mosta na ulazu u Beograd, gdje su se nalazili paviljoni predratnog beogradskog velesajma, pa odatle i naziv Sajmiste. To zemljiste, tada pusto, nenaseljeno i mocvarno, bilo je dio teritorija NDH - nekoliko kilometara od Zemuna, pa su Nijemci trazili da im se ustupi. Medjutim, potpuna je neistina da je to bio ustaski logor, kako srpska promidzba i do danas ponekad tvrdi, iako nijedan ustasa nikada nije ni nogom stupio u taj logor. Zapovjednik je bio esesovac Androfer, kao i njegov pomocnik, unutarnji red i disciplinu odrzavao je po odluci Gestapo-a Odbor logora, sastavljen iskljucivo od logorasa, u prvo vrijeme samo od Zidova, jer drugih jos nije bilo, bili su i neki agenti srpske policije, a “Odsek za socijalno staranje i socijalne ustanove Gradskog poglavarstva u Beogradu” trebao je logor opskrbljivati namirnicama. Pocetkom prosinca 1941 srpski zandari raznosili su po Beogradu pozive Zidovima da se moraju javiti Specijalnoj policiji i predati tamo kljuceve svojih stanova. Prebacivanje Zidova, uglavnom zena i djece, trajalo je od 8. do 12. prosinca. Uvjeti zivota u logoru bili su vrlo teski - vlaga, hladnoca, epidemije i glad. Zidovski izvor kaze: “Hrana je bila uzasna. Ali se cesto dogadjalo da Gradsko poglavarstvo nije isporucilo ni minimalne kolicine hrane. Medju Nedicevim organima bilo je ljudi nista boljih od samih Nemaca”. Zbog takvog opskrbljivanja prosvjedovalo je (a to je skoro nevjerojatno!) i njemacko zapovjednistvo logora, ali je i odgovor Gradskog poglavarstva Beograda Nijemcima bio isto tako nevjerojatan, cak drzak: “Za jevrejski logor mogu se izvrsiti isporuke tek onda kad su podmirene sve druge potrebe”.

Logorasi su umirali od gladi i hladnoce i prebacivani su preko zaledjene Save u Beograd, gdje su pokapani. Mnogi (ne zna se koliko) su odvedeni na strijeljanje isto u Beograd, a ubijani su na isti nacin, na istim mjestima i od istih kao i banjicki zatocenici. Jedan dio ugusili su Nijemci u specijalnom plinskom kamionu putem za Beograd i pokopali na Jajincima, ali ni taj broj nije poznat. Jedno srpsko poduzece “Obnova” kupovalo je odjecu ugusenih. Neki su odvedeni u logore u drugim zemljama (nepoznato koliko i kuda). Kad se poceo smanjivati broj zatocenih Zidova, poceli su stizati u logor zatocenici Srbi i drugi. Jedan od njih se sjeca: “Zlocinci su bili isti kao na Banjici. Isti su bili i gospodari - Nijemci, nedicevci i ostali srpski fasisti”. Prema nekim podacima svi su Zidovi u tom logoru likvidirani do 9. svibnja 1942. Beograd je postao “Judenfrei”...

Jedan drugi prezivjeli logoras-Srbin zapisao je u svojoj knjizi sjecanja: “Kroz Sajmiste je proslo vise hiljada Jevreja... Po zidovima paviljona bili su ispisani dugi redovi te tuzne istorije, a na mnogim mestima umetnicki izradjeni portreti. Danima smo se navracali do tih posljednjih tragova hiljada ljudi. Bilo je prezivelih Srba koji su nam pricali o raznim detaljima zivota Jevreja na Sajmistu, koji su omogucili da Jevreji po zidovima ispisu zadnje, oprostajne misli i zavete”. Ali, od svega toga na Sajmistu danas nema ni traga. Tko je od “oslobodilaca” izbrisao, unistio, zatro svaki trag toga? Isto tako na preostalim do danas paviljonima, u kojima su uredi ili skladista, nema ni najmanje plocice koja bi podsjecala da je tu bio strasni koncentracijski logor, uglavnom za Zidove. Europski parlament je 11. veljace 1993. usvoji Rezoluciju o europskoj i medjunarodnoj zastiti koncentracijskih logora kao povijesnih spomenika. Ali, to se, izgleda, ne odnosi i na logor Sajmiste. Jer, ni u Jeruzalemu, u Memorijalnom centru Jad Vasem u Dvorani sjecanja medju imenima 22 najveca logora za Zidove u Europi nema Sajmista - najveceg zidovskog gubilista u Srbiji. Od svih logora na teritoriju bivse Jugoslavije ispisano je samo ime Jasenovca! Ostaje li to namjerno za povijest da su i svi srpski Zidovi izgleda ubijeni u NDH, u Jasenovcu?

* * *

A SPC? Kako se ponasala tijekom Drugog svjetskog rata? Nikad se od nje nije cula ni rijec osude genocida, zutih vrpci, logora, rasizma. Predstavnici Svetog sinoda su odmah po dolasku Nijemaca otisli na poklonjenje njemackom vojnom zapovjedniku i izjavili, prvo pismeno u tisku, zatim usmeno u posjetu, i ovo: “Sveti Arhijerejski Sinod ce lojalno izvrsavati zakone i naredbe okupatorskih i zemaljskih vlasti i uticace preko svojih organa na potpuno odrzanje reda, mira i pokornosti”. Arhijereji su do kraja ostali vjerni tom svom obecanju, kao sto nikad nisu prekrsili ni rijec datu “ocu Srbije” generalu Milanu Nedicu da ce “Srpska pravoslavna crkva u duhu tradicija svetosavskog pravoslavlja nastaviti da se bori na njegovoj strani”. Nije uopce poznato da je itko od pravoslavnih svecenika u Srbiji spasio ma i jednog Zidova ili bar to pokusao, ali su neki od njih nerijetko u svojim propovijedima otvoreno izrazavali antisemitske stavove, huskajuci tako svoju pastvu protiv Zidova. A mitropolit Josif, kao poglavar srpske crkve, u ratno vrijeme mirno je stavio svoj potpis ispod naredbe da je Zidovima zabranjen prijelaz u pravoslavnu vjeru, iako bi to za njih bila slamka spasa. Tri episkopa prvi su stavili svoje potpise na “Apel srpskom narodu”, kojim intelektualna elita Srbije, njih preko 500, kolovoza 1941. godine javno izrazava podrsku okupatorima i kvislinzima, sto je jedinstveni slucaj u Europi u tom ratnom vihoru.

* * *

Jedna od najjasnijih manifestacija srpskog antisemitizma bila je antimasonska, tocnije antizidovska izlozba otvorena u Beogradu 22. listpada 1941. godine, a koja je trebala podrzati i opravdati genocid nad Zidovima u Srbiji i Europi uopce. Pokraj eksponata na samoj izlozbi, pripremljen je i ogroman promidzbeni materijal: vise od 200 tisuca raznih brosura, 60 tisuca plakata, 100 tisuca letaka, 108 tisuca primjeraka devet vrsta dopisnica, 176 raznih kino-reklama, cetiri vrste postanskih maraka itd. Organizatori su se hvalili: “Ovako zamisljena izlozba bice jedinstvena ne samo u Srbiji i Balkanu, ne samo u jugoistocnoj Europi i Europi, nego i u svetu”. Tisak je budio nacionalni ponos pucanstva: “Uspeh beogradske izlozbe prevazisao je daleko granice Srbije i dobio zasluzeno priznanje u stampi cele Evrope”. Glavni ponos priredjivaca bile su zaista jedinstvena pojava u Europi u tom ratu, antizidovske marke sa odvratnim rasistickim crtezima, koje su trebale, po zelji srpskih antisemita, “na celom globusu kroz sva vremena sluziti kao najubedljiviji dokaz kako se jedan narod pred opasnoscu da nestane prenuo(?).” Milan Nedic je izrazio “punu zahvalnost priredjivacima i smatra da ce izlozba imati velikog vaspitnog dejstva, jer je ocigledna nacinom sistematski prikazala rad neprijatelja drzave i naroda”.

* * *

Prohujalo je mnogo vremena od opisanih zbivanja u Srbiji, ali antisemitizam u njoj ne umire kao ni vampir. Srpska eparhija u Zapadnoj Njemackoj tiska u toj zemlji 1985. godine, cirilicom na srpskom jeziku, knjigu vec onda pokojnog episkopa Nikolaja Velimirovica, navodno napisanu 1945. godine u logoru Dachau, a sto je potpuno neistinito predstavlja vec drugu temu. Knjiga je prepuna ovakvih propovijedi sprskom pravoslavnom narodu: “Evropa je danas glavno bojiste Zidova i oca zidovskog djavola. To Evropa ne zna i u tome je sva mracna tragedija njenih naroda. Evropejci, krsteni i miropomazani, potpuno su se predali Zidovima, zidovskom glavom misle, zidovske programe primaju, zidovske lazi kao istine primaju, po zidovskom putu hode i zidovskim ciljevima sluze”. Nikakve reakcije nije bilo ni sa koje strane. A 1991. SPC priredjuje spektakularni prijenos posmrtnih ostataka tog ideologa antisemitizma u Srbiju. Glasilo Srpske patrijarsije “Pravoslavlje” objavljuje sijecnja 1992. clanak svoje dopisnice iz Izraela “Jevreji ponovno raspinju Hrista” sa ovakvim tvrdnjama: “Mnogi Izraelci mrze hriscane gotovo bolesno. Kod obicnog naroda mrznja je otvorena. Politicari su podmukli, rade skriveno”, itd. itd... Poslije dva tjedna Sveti arhijerejski sinod izjavljuje da tekst “zvuci antisemitski, stvari se olako saopstavaju”, ali istovremeno tvrdi: “Fenomen antisemitizma i anijevrejstva potpuno je tudj tradiciji i istoriji SPC”. U veljaci 1992. beogradska “Borba” pise da je “na ulazu u jevrejsko groblje osvanuo natpis ‘Smrt Jevrejima’ i ‘Jevrejske p....’, ali je stvar zataskana”. Agencija “Tanjug” poslije nekoliko dana javlja da je “jevrejski lobi sredio diplomatsko priznanje Hrvatske i Slovenije od strane Rusije”. Jedan Seseljev vojvoda izvjavljuje u Subotici da treba oduzeti imovinu Zidovima (i Hrvatima). Kolovoza 1993. predsjednik Zidovske opcine u Beogradu, komentirajuci odnos sa pravoslavnom crkvom, kaze u razgovoru sa zagrebackim Zidovima da ona “jos uvek propoveda deicid i protkana je antisemitizmom”. Prije dva mjeseca iz jednih izraelskih novina saznajemo da je “jedan clan sprskog parlamenta optuzio Zidove da zabadaju Srbiji noz u ledja”.

Izgleda da je potpuno u pravu novinar “Borbe”, koji spomenuti svoj clanak zavrsava rijecima: “Propagandisticke floskule u nepostojanju antisemitizma u Srbiji ne podudaraju se sa stvarnoscu: u Srbiji je uvek bilo antisemitizma”.

Da, povijest se u Srbiji ne ponavlja, ona se u nikad neprekinutom nizu samo nastavlja...

Isto kao i ovakve izjave nekih srpskih intelektualaca kako je “propagandna laz da su Srbi likvidirali Jevreje za vreme Drugog svetskog rata i da je u Srbiji pre (tog) rata vladao a i sada vlada antisemitizam!” Ovo je izjava dr. Ljube Tadica, profesora Filozofskog fakulteta u Beogradu, Srbina i dr. Andrije Gamsa, profesora Pravnog fakulteta, cak nazalost - srpskog Zidova.

Stani ba, zar nisu četnici bili anti-fašisti? Barem tako đaci uče u jednom dijelu BiH i Srbiji.

user_friendly wrote:Stani ba, zar nisu četnici bili anti-fašisti? Barem tako đaci uče u jednom dijelu BiH i Srbiji.

Srbija je donijela zakon da su cetnici i partizani izjednaceni u pravima i uzivaju isti drustveni status. Sve dok ej tako u Srbiji, takva ce biti percepcija i cetnika u Bosni i Hercegovini, jer su BH Srbi samo ovce koje slijede politiku Beograda.

user_friendly wrote:Stani ba, zar nisu četnici bili anti-fašisti? Barem tako đaci uče u jednom dijelu BiH i Srbiji.