Dragi Allah dž.š. dao da kihnem dok sam objavljivao ovaj post. Vrijedi pročitati.
KAKO I NA KOJI NAČIN JE STVOREN ADEM I HAVA?
PITANJE:
Esselamu alejkum ve rahmetulahu ve berekatuhu!
Nedavno sam imao jedan “težak” dijalog sa jednim kršćaninom koji me je pitao mnogo stvari o vjeri Islamu, a između ostalog pitao me je kako i na koji način je stvoren Adem, alejhi i selam, odnosno zašto i kako je stvoren Hava – supruga i druga Ademova, pa sam se izgubio i nisam mogao da mu dadnem adekvatan odgovor stoga molim vas da mi pojasnite ovo pitanje, Allah vas obilato nagradio. AMIN
ODGOVOR:
Hvala Allahu, azze ve dželle, koji je stvorio Adema, alejhi selam, od Ilovače (zemlje), neka je salavat i selam na Allahova Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, koji je stvoren na isti dan u kome je naš praotac Adem alejhi selam, protjeran iz Dženneta, na Njegovu časnu porodicu, ashabe, i sve pripadnike ove časne i plemenite vjere.
A zatim:
Prije nego li odgovorimo na pitanje koje ste vi postavili, neophodno je da se kaže nešto više o samom stvaranju Adema, alejhi selam, i općenito kako su na samom početku tekle stvari.
Kur’ansko kazivanje o Ademu počinje razgovorom između Allaha, dželle ša'nuhu, i meleka.
Uzvišeni Allah, azze ve dželle, obavještava meleke da će On učiniti Adema i njegov porod nasljednicima na Zemlji, da će ih On učvrstiti na Zemlji i učiniti ih da oni vladaju njome.
Ali, meleki su se začudili čuvši vijest da će Allahov halifa (namjesnik) na Zemlji biti onaj koji ne posjeduje carstvo poput nebeskog carstva.
Allah, subhanehu ve te’ala, je stvorio prije ljudi stvorenja na Zemlji koja su činila razvrat na njoj (u predajama stoji da su Džini bili ti koji su dosta prije ljudi nastanivali Zemlju), pa se obraćaju meleki svome Gospodaru i govore mu:
[وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّي جَاعِلٌ فِي الْأَرْضِ خَلِيفَةً ۖ قَالُوا أَتَجْعَلُ فِيهَا مَن يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاءَ وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ ۖ قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُون [٢:٣٠
“A kada Gospodar tvoj reče melekima: “Ja ću na Zemlji namjesnika postaviti!” – oni rekoše: “Zar će Ti namjesnik biti onaj koji će na njoj nered činiti i krv proljevati? A mi Tebe veličamo i hvalimo i, kako Tebi dolikuje, štujemo.” On reče: “Ja znam ono što vi ne znate.”(Prijevod značenja sura Al-Beqara, ajet broj 30).
To su meleki rekli jer su sebe smatrali boljim od onoga koga je Allah, dželle šanuhu, odredio za halifu (nasljednika), ali im Allah, subhanehu ve te’ala, ukazuje na tajnu i mudrost koja je vezana za Ademovo stvaranje, a koju Allah, dželle šanuhu, zna, a oni ne znaju.
Kaže Allah, azze ve dželle:
[قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُونَ [٢:٣٠
“Allah reče: “Ja znam ono što vi ne znate.” (Prijevod značenja sura Al-Beqara, ajet broj 30).
Nakon što je Allah, dželle ša'nuhu, stvorio Adema poučio ga je imenima stvari i njihovim posebnostima.
[وَعَلَّمَ آدَمَ الْأَسْمَاءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمْ عَلَى الْمَلَائِكَةِ فَقَالَ أَنبِئُونِي بِأَسْمَاءِ هَٰؤُلَاءِ إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ [٢:٣١
“I pouči On Adema nazivima svih stvari, a onda ih predoči melekima i reče: “Kažite Mi nazive njihove, ako istinu govorite!” (Prijevod značenja sura Al-Beqara, ajet broj 31).
Zatim je Allah, subhanehu ve te’ala, želio da ukaže melekima da novo stvorenje, kojem su oni umanjili vrijednost, ima više znanja od njih. Zato ih je pitao o imenima stvari, ako su u pravu i ako oni zaslužuju hilafet na Zemlji.
Meleki su bili u nemogućnosti da odgovore, i zato se obraćaju Gospodaru tražeći oprosta:
[قَالُوا سُبْحَانَكَ لَا عِلْمَ لَنَا إِلَّا مَا عَلَّمْتَنَا ۖ إِنَّكَ أَنتَ الْعَلِيمُ الْحَكِيمُ [٢:٣٢
“Hvaljen neka si” – rekoše oni – “mi znamo samo ono čemu si nas Ti poučio; Ti si Sveznajući i Mudri.” (Prijevod značenja sura Al-Beqara, ajet broj 32).
Allah, dželle šanuhu, poziva Adema da poduči meleke imenima stvari i time Adem iskazuje svoju prednost nad njima, a Allah se obraća melekima ukazujući da je On sveznajući, koji zna šta krijemo i ispoljavamo.
قَالَ يَا آدَمُ أَنبِئْهُم بِأَسْمَائِهِمْ ۖ فَلَمَّا أَنبَأَهُم بِأَسْمَائِهِمْ قَالَ أَلَمْ أَقُل لَّكُمْ إِنِّي أَعْلَمُ غَيْبَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَأَعْلَمُ مَا تُبْدُونَ وَمَا كُنتُمْ تَكْتُم
“O Ademe” – reče On – “kaži im ti nazive njihove!” I kad im on kaza nazive njihove, Allah reče: “Zar vam nisam rekao da samo Ja znam tajne nebesa i Zemlje i da samo Ja znam ono što javno činite i ono što krijete!” (Prijevod značenja sura Al-Beqara, ajet broj 33).
Dalje Kur’an nas obavještava o postepenom stvaranju (preciznom) čovjeka od Zemlje:
وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنسَانَ مِن سُلَالَةٍ مِّن طِي١
“Mi čovjeka od bîti zemlje stvaramo…” (Prijevod značenja sura Al-Mu'minun, ajet broj 12).
Kada je Allah, azze ve dželle odlučio da stvorio Adema, alejhi selam (neka je na njega mir i spas), naredio je jednom meleku od meleka da ode na Zemlju i da uzme od njenje prašine (zemlje) dio tako da uzme sa cijele zemljaske kugle dio od koga će biti stvoren Adem – pa je zemljina prašina ili zemljini dijelovi bili skupljeni tako da su neki bili bijeli, neki crni, neki žuti, neki crveni od kojih je nakon stvaranja Adema, alejhi selam, stvoreno njegovo potomstvo koje je ima različitu prirodu, pa je od njih nastalo kako rekosmo ljudske rase: bijelci, crnci, crveni i žuti, kao što je od njih bilo: dobri, loši, lijepi i oni koji to nisu.
Dakle, Adem alejhi selam, je stvoren od Zemlje na dan Petak, potom su ovi dijelovi Zemlje pomiješani sa vodom pretvorili se u blato ustajalo, i u ovakvom stanju Adem, alejhi selam, ostao je duže vrijeme, tako da je promijenio svoje stanje iz blata ustajala u drugo stanje u ilovaču potom u drugo tijelo koje je imalo miris i koje je postalo kruto i suho i ovako je stvoren Adem, alejhi selam, baš onako kako je to opisao Allah, azze ve dželle:
وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنسَانَ مِن سُلَالَةٍ مِّن طِينٍ
“Mi čovjeka od bîti zemlje stvaramo.” (Prijevod značenja sura Al-Mu’minun, ajet broj 12).
I tako je stvoren Adem, alejhi selam, od Zemaljske prašine, potom od blata ustajala koje se nakon određena vremena pretvori u ilovaču i na posljetku u tijelo koje je imalo oblik i miris.
Kaže Allah, Uzvišeni:
وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنسَانَ مِن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ٦
“Mi smo stvorili Adema od ilovače, od blata ustajalog.” (Prijevod značenja sura Al-Hijr, ajet broj 26).
Nakon toga, Allah, azze ve dželle, je rekao:
فَإِذَا سَوَّيْتُهُ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِن رُّوحِي فَقَعُوا لَهُ سَاجِدِينَ
„I kad mu dam lik i u njega udahnem dušu, vi mu se poklonite!” (Prijevod značenja sura Al-Hijr, ajet broj 27).
Ovo je osnova i srž onoga što se prenosi kako je stvoren Adem, alejhi selam, koji je nakon ovoga stvaranja ostao u ovome stanju dug vremenski period.
Meleki koji su prisustovali Ademovu stvaranju bojali su se novoga stvorenja, zapitkivalli su jedni druge šta je ovo novo stvorenje, pa čak i sam Iblis koji je obilazio oko njega (oko stvorena lika Adema) i ulazio u njegovu unutrašnjost da bi potom izlazio i govorio Melekima ne bojte se, on vam ništa ne može da naudi, ta on je čak i šupalj a vaš gaš Gospodar nije šupalj.
I tako je počeo da izaziva ovo novo stvorenje koje je ležalo nepomično a kome su trebali svi da učinu sedždu pokornosti njemu, pa i on sam Iblis, lanetullahi alejhi (Allah ga prokleo).
Nakon svih ovih događaja počinje jedan od najvažnijih događaja općenito, on je oživljavanje Adema, alejhi selam, odnosno udhnjivanje duše u njegovo tijelo kojim počinje jedan novi period, ili nova historija – historija ljudskog roda tj. čovječanstva.
I kada je počela duša da ulazim u Ademovu glavu, svi prisutni su svjedočili i bili svjedoci jednog velikog, ponajvećeg događaja stvaranju Adema, oca čovječanstva, dok je on alejhi selam, počeo da okreće svoju glavo lijevo i desno gledajući u Džennet i skup koji je bio oko njega.
Kada je duša došla do nosa Ademova on je kihnuo; čuvši to meleki rekoše Ademu: „O Ademe reci elhamdulillah (Hvala Allahu)!“ Na što on reče: „Elhamdulillah!“, dok Allah na to reče:„Jerhameke-r-rabbuk!“ (Smilovao ti se tvoj Gospodar).
Potom je duša došla do stomaka (utrobe) Ademove, alejhi selam, a on automaski poželi i posegnu za Džennetskim plodovima, tako da poče da se pridiže a duša još nije došla do njegovih nogu, bi otac čovječanstva nestrpljiv (ar. Adžil ) što je ustvari i njegova priroda – priroda čovječanstva, rekao je Allah, azze ve dželle:
خُلِقَ الْإِنسَانُ مِنْ عَجَلٍ
„Čovjek je stvoren od žurbe.“ (Prijevod značenja sura Al-Enbija. Ajet broj 37).
Nakon što je duša ušla potpuno u Ademovo, alejhi selam, tijelo Adem poče da hodi po Džennetskim baščama, na to mu Allah, azze ve dželle, reče: O Ademe, vidiš li onu skupinu meleka, idi i reci im: Es Selamu alejkum! Adem, alejhi selam, ode do skupine meleka te im reče:Es Selamu Alejkum, na to mu oni odgovoriše: We alejkumu selam we rahmetullahi we berekatuhu. Nakon toga Adem, alejhi selam, kao i Meleki osjetiše toplinu i smiraj, a Allah se opet obrati Ademu riječima:
Ovo je pozdrav tvoj i pozdrav potomaka tvojih, potom ga Allah, azze ve dželle, potra po leđima svojom rukom i iz njegovih leđa izađe svo njegovo potomstvo, i to potomstvo od vremena Adema, alejhi selam pa sve do Sudnjega dana.
Zamisli o brate dragi i cijenjena sestro koliko je to broj ljudi, koje su to milijarde ljudi koje je Allah, azze ve dželle, jednim potiranjem izveo iz leđa Ademovih, dakle izveo je mene, tebe, njega, nju i sve one koji čitaju, gledaju i slušaju ovo svi smo toga dana izašli iz leđa našeg oca Adema, alejhi selam. Također, prilikom ovoga izvođenja Allah, azze ve dželle, je stvorio stanovnike Dženneta i stanovnika Džehennema (Vatre), te im se svima obratio riječima:
وَإِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِن بَنِي آدَمَ مِن ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَأَشْهَدَهُمْ عَلَىٰ أَنفُسِهِمْ أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ ۖ قَالُوا بَلَىٰ ۛ شَهِدْنَا ۛ أَن تَقُولُوا يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّا كُنَّا عَنْ هَٰذَا غَافِلِينَ
„I kad je Gospodar tvoj iz kičmi Ademovih sinova izveo potomstvo njihovo i zatražio od njih da posvjedoče protiv sebe: “Zar Ja nisam Gospodar vaš?” – oni su odgovarali: “Jesi, mi svjedočimo” – i to zato da na Sudnjem danu ne reknete: “Mi o ovome ništa nismo znali.”(Prijevod značenja sura Al-A'raaf. Ajet broj 172).
Dakle, Allah, azze ve dželle, je odmah ovom prilikom upitao svo čovječanstvo ko im je Gospodar, odmah je ispitao njihovu prirodu (ar. Fitru) na što su svi posvjedočili i kazali: Svjedočimo da si ti naš Gospodar! To je Allah, Sveznajući učinio da ne bi sutra ljudi na Sudnjem danu kazali: Mi o ovome ništa nismo znali!
Nakon što je Allah, azze ve dželle, upotpuno stvaranje Adema, alejhi selam, došla je glavna naredba svim stvorenjima oko njega:
فَإِذَا سَوَّيْتُهُ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِن رُّوحِي فَقَعُوا لَهُ سَاجِدِينَ
„I kad mu dam lik i u njega udahnem dušu, vi mu se poklonite!” (Prijevod značenja sura Al-Hijr, ajet broj 27).
I odmah svih meleki padoše na sedždu Ademu iz pokornosti prema Allahu, Uzvišenom, a iz počasti prema Ademu, alejhi selam.
Sedždu učinuše svi osim jednog bića, svi padoše ničice od meleka na čelu njih bi Džibril, alejhi selam, koji pade na sedždu no, međutim jedno stvorenje osta stojeći dok svi oko njega padoše ničice. Ko je to stvorenje, zašto on ne pade ničice, zbog čega ne učinu sedždu, šta ga spreči? To je Iblis, alentullahi alejhi, on se ne pokori Allahu, ne učinu sedždu, ne pade ničice iz počasti novom stvorenju, obuze ga oholost (ar. Kibr) i inad, de bi prvi koji se ogluši o Allahovu naredbu.
Kaže Allah, azze ve dželle:
وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ أَبَىٰ وَاسْتَكْبَرَ وَكَانَ مِنَ الْكَافِرِينَ
“A kada rekosmo melekima: “Poklonite se Ademu!” – oni se pokloniše, ali Iblis ne htjede, on se uzoholi i posta nevjernik.” (Prijevod značenja sura Al-Beqara, ajet broj 33).
Ne učinivši sedždu iz nepokornosti i oholisti, Iblis se još više uzoholi, na što mu Allah, azze ve dželle, koji je obavješteniji o dnjemu od njega samoga reče: “O Iblise, šta ti bi pa ne učinu sedždu onome što sam stvorio svojim dvjema rukama?”
Kaže Allah, azze ve dželle:
قَالَ مَا مَنَعَكَ أَلَّا تَسْجُدَ إِذْ أَمَرْتُكَ ۖ قَالَ أَنَا خَيْرٌ مِّنْهُ خَلَقْتَنِي مِن نَّارٍ وَخَلَقْتَهُ مِن طِينٍ
“Zašto se nisi poklonio kad sam ti naredio?” – upita On. – “Ja sam bolji od njega; mene si od vatre stvorio, a njega od ilovače” – odgovori on.” (Prijevod značenja sura Al’raaf, ajet broj 11).
I kaže:
قَالَ يَا إِبْلِيسُ مَا لَكَ أَلَّا تَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ [١٥:٣٢] قَالَ لَمْ أَكُن لِّأَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهُ مِن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ
“O, Iblise” – reče On – “zašto se ti ne htjede pokloniti?” “Nije moje” – reče – “da se poklonim čovjeku koga si stvorio od ilovače, od blata ustajalog.” (Prijevod značenja sura Al-Hijr, ajet broj 32-33).
Pogledajte draga braćo i cijenjene sestre ovaj ružan edeb prema Allahu, azze ve dželle, pogledajte ovaj ružan i odvratan odgovor koji je rezultat oholosti (ar. Kibura ) i pokvarene logike kada je kazao: Ja da padnem ničice ovom stvorenju, da se poklonim čovjeku koga si stvorio od ilovače, od blata ustajalog, ja koji sam stvoren od vatre dok je on stvoren od blata ustajala – da draga braćo, cijenjene sestre to je oholost (ar. Kibur) Allah ga uništio, prvi grijeh odnosno prva stvar koja je odvela jedno biće u grijeh i nepokornost Uzvišenom.
Da, stvar bude još opasnija ovaj grijeh dolazi od strane bića koje je Allah podigao u visine, nastanio u Džennetu, koga je Allah počastio time što ga je nastanio među bića koja su odabranija od njega i kod Allaha časnija.
Nakon ovoga ružna edeba (ophođenja) spram Allaha, azze ve dželle, Uzvišeni reče:
قَالَ فَاخْرُجْ مِنْهَا فَإِنَّكَ رَجِيمٌ [١٥:٣٤]وَإِنَّ عَلَيْكَ اللَّعْنَةَ إِلَىٰ يَوْمِ الدِّينِ
“Onda izlazi iz Dženneta” – reče On – “nek si proklet i neka se prokletstvo zadrži na tebi do Dana sudnjeg!” (Prijevod značenja sura Al-Hijr, ajet broj 34-35).
Dakle, naredi mu Gospodar svjetova da napusti ovo uzvišeno i počasno mjesto koje mu je bilo dato bez da ga je zaslužio jer on nije bio od Meleka, on je od Džinna koje je Allah počastio nastanivši u Džennetu. I kakava je bila njegova reakcija, šta je uradio? On, Allah ga prokleo je nastavio u svojoj oholosti, pa čak i više on je priznao svoju oholost i zavist kada je rekao:
قَالَ أَنَا خَيْرٌ مِّنْهُ خَلَقْتَنِي مِن نَّارٍ وَخَلَقْتَهُ مِن طِينٍ
Reče On: “Ja sam bolji od njega; mene si od vatre stvorio, a njega od ilovače” – odgovori on.” (Prijevod značenja sura Al’raaf, ajet broj 11).
Odgovor našeg Gospodara bi: “Onda izlazi iz Dženneta” – reče On – “nek si proklet i neka se prokletstvo zadrži na tebi do Dana sudnjeg!” i to samo zbog jedne odbijene naredbe, zbog jednog grijeha koji počini izazva na sebe Allahovo prokletstvo i bi protjeran iz kuće počasti i uživanja u vječnu patnju i prokletstvo.
Pa šta tek reći za one koji i danju i noću čine grijehe i izazivaju srdžu Allahovu, šta njih čeka, i dokle će tako da rade, a naš Gospodar nije nemaran!
Protjeran bi Iblis, proklet i ponižen od strane Allaha i Meleka zato što on to zasluži svojom ohološću i inadom koji ispolji i ogluši se o naredbu Allaha, Uzvišenog!
Nakon što Allah protjera i prokle ovoga pokvarenjaka (ar. Habisa), on ne zatraži od Allaha oprost a niti pomilovanje, a da ga je zatražio zasigurno naš Milostivi Gospodar bi to primio i oprostio mu – da se pokajao bilo bi mu pokajanje primljeno. Naprotiv on to ne učinu nego zatraži nešto drugo, šta je to drugo tražio?
On reče:
قَالَ رَبِّ فَأَنظِرْنِي إِلَىٰ يَوْمِ يُبْعَثُونَ
“Gospodaru moj” – reče on – “daj mi vremena do dana kada će oni biti oživljeni!” (Prijevod značenja sura Al-Hijr, ajet broj 36).
Šta je zatražio i do kada? Reče on: “Gospodaru moj” – reče on – “daj mi vremena do dana kada će oni biti oživljeni!”, poživi me Gospodaru do Sudnjega dana, do dana kada će oni biti proživljeni, poživi me Gospodaru ne do prvog puhanja u rog, ne naprotiv do dana kada će oni biti proživljeni – dakle Iblis je vjernik u Allaha, u dan proživljenja, u Džennet i Džehennem, ali i pored toga on je uzoholio se i oglušio o Allahovu naredbu. Allah, azze ve dželle, iz svoje dobrote i pravednosti odazvao se je Iblisu uslišao njegovu molbu i ako je on kafir i onaj koga je prokelo, kaže Allah, azze ve dželle:
قَالَ فَإِنَّكَ مِنَ الْمُنظَرِينَ [١٥:٣٧] إِلَىٰ يَوْمِ الْوَقْتِ الْمَعْلُومِ
“Daje ti se rok” – reče On – „do Dana već određenog.” (Prijevod značenja sura Al-Hijr, ajet broj 37-38).
Allah, azze ve dželle, je dao ovom pokvarenjaku, ovom prokletniku vremena do dana kada će biti ljudi proživljeni, da bi on radio ono što je naumio, a šta je to naumio, jel naumio da se pokaje i dobra dijela čini ili pak da bude od onih koji će još više da se ogriješe?
Kaže Iblis, Allah ga prokleo:
قَالَ فَبِمَا أَغْوَيْتَنِي لَأَقْعُدَنَّ لَهُمْ صِرَاطَكَ الْمُسْتَقِيمَ [٧:١٦] ثُمَّ لَآتِيَنَّهُم مِّن بَيْنِ أَيْدِيهِمْ وَمِنْ خَلْفِهِمْ وَعَنْ أَيْمَانِهِمْ وَعَن شَمَائِلِهِمْ ۖ وَلَا تَجِدُ أَكْثَرَهُمْ شَاكِرِينَ
“E zato što si odredio pa sam u zabludu pao” – reče – “kunem se da ću ih na Tvom Pravom putu presretati, pa ću im sprijeda, i straga, i zdesna i slijeva prilaziti, i Ti ćeš ustanoviti da većina njih neće zahvalna biti!” (Prijevod značenja sura Al-A’raaf, ajet broj 15-16).
Zasigurno primjećuješ da ovaj pokvarenjak kada je govorio odakle će da prilazi ljudima nije spomenuo da će da im prilazi odozgo, jer ovaj prokletnik zna da je Allah iznad svih i iznad svega. Nakon ovoih riječi Allah, azze ve dželle, odgovara njemu i onima koji se povedu za njim: Doista tobom i onima koji se povedu za tobom od sinova Ademovi ja ću Džehennem da napunim. I ne samo to Allah, azze ve dželle, je dozvolio da ovaj pokvarenjak ima vojsku svoju od ljudi i džina koji danonoćno rade na putu odvraćanja od Allaha i njegove upute.
Kaže Allah, azze ve dželle:
قَالَ اخْرُجْ مِنْهَا مَذْءُومًا مَّدْحُورًا ۖ لَّمَن تَبِعَكَ مِنْهُمْ لَأَمْلَأَنَّ جَهَنَّمَ مِنكُمْ أَجْمَعِينَ
“Izlazi iz njega, pokuđen i ponižen!” – reče On. “Tobom i svima onima koji se budu povodili za tobom doista ću Džehennem napuniti!“ (Prijevod značenja sura Al-A'raaf, ajet broj 17).
Te, također kaže:
وَاسْتَفْزِزْ مَنِ اسْتَطَعْتَ مِنْهُم بِصَوْتِكَ وَأَجْلِبْ عَلَيْهِم بِخَيْلِكَ وَرَجِلِكَ وَشَارِكْهُمْ فِي الْأَمْوَالِ وَالْأَوْلَادِ وَعِدْهُمْ ۚ وَمَا يَعِدُهُمُ الشَّيْطَانُ إِلَّا غُرُورًا [١٧:٦٤] إِنَّ عِبَادِي لَيْسَ لَكَ عَلَيْهِمْ سُلْطَانٌ ۚ وَكَفَىٰ بِرَبِّكَ وَكِيلًا
“I zavodi glasom svojim koga možeš i potjeraj na njih svoju konjicu i svoju pješadiju, i budi im ortak u imecima, i u djeci, i daji im obećanja – a šejtan ih samo obmanjuje ali, ti, doista, nećeš imati nikakve vlasti nad robovima Mojim!” A Gospodar tvoj je dovoljan kao zaštitnik!”(Prijevod značenja sura Al-Israa, ajet broj 64-65).
Nakon što ga Gospodar protjera iz Dženneta i učini ga prokletim do Sudnjega dana, ovaj pokvarenjak poče da prijeti Gospodaru svih svjetova riječima kako će sinove Ademove, sinove onoga zbog koga je protjeran iz vječnog uživanja da zavede na razne načine: neke će da zavodi glasom, imetkom, djecomi raznim lažnim obećanjima, baš onako kako je Allah to kazao: “I zavodi glasom svojim koga možeš i potjeraj na njih svoju konjicu i svoju pješadiju, i budi im ortak u imecima, i u djeci, i daji im obećanja – a šejtan ih samo obmanjuje ali, ti, doista, nećeš imati nikakve vlasti nad robovima Mojim!”.
Nakon ovih Allahovi riječi u pokvarenjaku se rasplamsa novi plamen mržnje i oholosti spram Adema, alejhi selam, i njegovih sinova (potomaka), te reče: Tako mi tvoje veličine ja ću ih sve doista zavesti! Allah na to odogovri: “Tako mi moje Veličine i Slave ja ću im da opraštam sve dok budu oprosta tražili!”
No, kada je u pitanju naš otac Adem, alejhi selam, njega Allah, azze ve dželle, nastani u Džennetskim perivojima da se naslađuje njegovim plodovima i da sjedi u hladu Džennetskog drveća, i Allah mu se obrati riječima:
إِنَّ لَكَ أَلَّا تَجُوعَ فِيهَا وَلَا تَعْرَىٰ [٢٠:١١٨] وَأَنَّكَ لَا تَظْمَأُ فِيهَا وَلَا تَضْحَىٰ
“U njemu nećeš ni ogladnjeti, ni go biti, u njemu nećeš ni ožednjeti, ni žegu osjetiti.”(Prijevod značenja sura Taa-Haa, ajet broj 118-119).
Zamisli dragi moj brate, cijenjena sestro kojeg li samo uživanja i počasti, no i pored svega ovoga Adem, alejhi selam osjeti se usamljen i potišten, počeše da ga pritišću misli kako da sam živim u ovim blagodatima i naslađivanju sve tako dok ne zaspa dubokim snom, a kada se probudi pored sebe ugleda ženu te je upita: Ko si ti? Na što ono odgovori: Ja sam žena! Ko te je stvorio, šta je tvoj zadatak? Ona reče: Stvorio me je Allah, azze ve dželle, a stvorena sam kako bi se ti uz mene smirio (stanovao)!
Kaže Allah, Uzvišeni:
يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًا كَثِيرًا وَنِسَاءً ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي تَسَاءَلُونَ بِهِ وَالْأَرْحَامَ
“O ljudi, bojte se Gospodara svoga, koji vas od jednog čovjeka stvara, a od njega je i drúgu njegovu stvorio, i od njih dvoje mnoge muškarce i žene rasijao. I Allaha se bojte – s imenom čijim jedni druge molite.”(Prijevod značenja sura An-Nisaa, ajet broj 1).
Nakon što bi stvorena Ademova druga (žena) meleki upitaše Adema, alejhi selam, kako se ona zove želeći da ispitaju (provjere) njegovo znanje na što on reče: Ona je Hava, a meleki opet priupitaše a zašto se ona zove Hava, Adem, alejhi selam, im odgovori: Zato što je stvorena od žive stvari. I doista Hava bi stvorena od Ademova, alejhi selam, rebra od njega koji je bio živ. Nakon ovoga njih dvoje počeše da se naslađuju Džennetskim plodovima, drvećem, rijekama… i obrati im se Allah, azze ve dželle riječima:
وَقُلْنَا يَا آدَمُ اسْكُنْ أَنتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ وَكُلَا مِنْهَا رَغَدًا حَيْثُ شِئْتُمَا وَلَا تَقْرَبَا هَٰذِهِ الشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ الظَّالِمِينَ
“I Mi rekosmo: “O Ademe, živite, ti i žena tvoja, u Džennetu i jedite u njemu koliko god želite i odakle god hoćete, ali se ovom drvetu ne približujte pa da sami sebi nepravdu nanesete!” (Prijevod značenja sura Al-Beqara, ajet broj 35).
Od Ebu Hurejre, radijallahu anhu, se bilježi da je rekao: rekao je Allahov Poslanik, sallalahu laejhi ve sellem: “Ostavljam vam vesijet prema ženama da im činite hajr, zaista je žena stvorena od rebra, i zaista je najiskrivljeniji dio rebra njegov najvišlji dio, pa ako nastojiš da ga ispraviš slomit ćeš ga a ako ga ostaviš ostaće iskrivljen”, a u drugom rivajetu nakon riječi “slomit ćeš ga”: “a ako uživaš u njemu uživat ćeš a ono će ostati iskrivljeno”.
Hadis podstiče na lijepo i blago ophođenje prema ženama. A dio hadisa “zaista je žena stvorena od rebra” govori o tome da je žena stvorena od rebra Adema, alejhisselam.
U Kur'anu je došlo da je žena stvorena od čovjeka, kaže Uzvišeni: “On je taj koji vas od jednog čovjeka stvara, a od njega je drugu njegovu stvorio da se uz nju smiri” (El-E'araf, 189).
Kaže mufessir Taberi da se pod riječju “od njega” misli na Adema, alejhisselam, a onda je naveo riječi mufessira tabi'ina Katade: “A od njega je drugu njegovu stvorio, tj. Havu je stvrio od njegovih rebara da bi se uz nju smirio”. Kaže mufessir Ibn Kesir: “Uzvišeni stavlja do znanja da je On stvorio sve ljude od Adema, alejhisselam, da je od njega stvorio njegovu ženu Havu a zatim se ljudski rod od njih (dvoje) raširio …”.
Znači, u Kur'anu je došlo da je žena stvorena od Adema našto ukazuju riječi Uzvišenog: “O ljudi, bojte se Gospodara svoga, koji vas od jednog čovjeka stvara, a od njega je i drugu njegovu stvorio, i od njih dvoje mnoge muškarce i žene rasijao…” (En-Nisa’, 1).
A onda je u vjerodostojnim hadisima Buharije i Muslima, zbirki hadisa koje je ovaj Ummet (njegovi učenjaci) prihvatio kao najvjerodostovnije knjige poslije Kur'ana, pojašnjeno da je žena stvorena od rebra Adema, alejhisselam.
A jedna od uloga Sunneta je da pojasni ono što je objavljeno u Plemenitom Kur'anu, u tom kontekstu kaže Uzvišeni: “I objavljujemo tebi Opomenu (Kur'an) da objasniš ljudima ono što im se objavljuje” (En-Nahl, 44).
Mnogi propisi u Kur'anu su spomenuti u općoj formi a u Sunnetu su detaljno pojašnjeni, poput klanjanja pet namaza, davanja zekata i slično. Koliko se namaza se klanja, kako se klanjaju, koji su im šartovi i slično, sve to nije došlo u Kur'anu. Takođe, na koje namirnice se daje zekat, kada se daje, kako i koji se uvjeti trebaju ispuniti da bili obavezni davati zekat, sve to nije došlo u Kur'anu nego u Sunnetu.
Prema tome, ne treba da buni to što je došlo u Sunnetu da je Uzvišeni Allah stvorio Havu (prvu ženu) od rebra Adema, alejhisselam, a u Kur'anu da je nju stvorio od Adema, alejhisselam, jer uloga Poslanika, sallallahu laejhi ve sellem, je između ostalog da pojašnjava ono što je došlo u Kur'anu. A stvaranje Have od rebra nije ništa neobično ako znamo da je Adem, alejhisselam, stvoren od ilovače kako je spomenuto u Kur'anu. Njeno stvaranje od rebra samo po sebi nije mahana niti nedostatak jer šta onda reči za stvaranje Adema, alejhisselam, od ilovače.
Dalje priča o stvaranju teče svojim tokom: Sve im Allah Uzvišeni, dozvoli osim jedne stvari, osim jednog drveta za koje reče da mu se ne primiču, nije im zabranio da jedu sa njega, nego naprotiv zabrani im da mu se uopšte primiču. I dalje im Allah reče: Živi o Ademe ti i tvoja žena Hava, u Džennetu i naslađuj se svim i svačim mimo ovoga drveta, al budi oprezan jer blizu vas biće stvorenje koje je zakleti neprijatelj vaš, stvorenje koje se zaklelo da će vas izvesti iz Dženneta, kaže Allah, azze ve dželle:
فَقُلْنَا يَا آدَمُ إِنَّ هَٰذَا عَدُوٌّ لَّكَ وَلِزَوْجِكَ فَلَا يُخْرِجَنَّكُمَا مِنَ الْجَنَّةِ فَتَشْقَىٰ
“O Ademe” – rekli smo – “ovaj je doista neprijatelj tebi i tvojoj ženi, zato nikako ne dozvoli da on bude uzrok vašem izlasku iz Dženneta, pa da se onda mučiš.” (Prijevod značenja sura Taa-Haa, ajet broj 117).
I znaj o Ademe, da je ovo vaš otvoreni neprijatelj koji će sve dati od sebe da vas iz Dženneta izvede, tako što će se potruditi svim svojim silama da vi sa ovoga drveta jedete, i da budete od onih koji bi se o Allahovu zabranu oglušili. Ovo je ono ukratko što se navodi o stvaranju Adema, alejhi selam, i njegove druge a naše pramajke Have.
Molim Allaha, azze ve dželle, da nas poduči razumijevanju vjere, i da budem od onih koji slušaju i slijede ono najbolje. AMIN
A Allah najbolje zna!
